Boek van de Maand: De Vita Propria Sermonum inter Liberos Libri Duo

De Vita Propria Sermonum inter Liberos Libri Duo – Constantijn Huygens, handschrift uit ca. 1681 (Museum Meermanno)

Constantijn Huygens, handschrift uit ca. 1681

Constantijn Huygens wordt op 4 september 1596 in Den Haag geboren. Van 1637 tot zijn overlijden op 28 maart 1687 bewoont hij met zijn vijf kinderen een stadspaleis op de hoek van het Plein en de Poten. Zijn bibliotheek was geplaatst in het rechtergedeelte van het Huygenshuis in kamers die uitzagen op de tuin.

De Vita Propria Sermonum inter Liberos Libri Duo – Constantijn Huygens, handschrift uit ca. 1681 (Museum Meermanno)


Bij testament heeft Constantijn Huygens zijn bibliotheek vermaakt aan zijn drie nog in leven zijnde zonen Constantijn jr. (1628-1697), Christiaan (1629-1695) en Lodewijk (1631-1699). De erfgenamen besluiten de bibliotheek te laten veilen door de Haagse boekverkoper en veilinghouder Abraham Troyel. Op basis van de catalogus die in 1688 voor de veiling van Huygens’ bibliotheek werd opgemaakt en van de catalogi van de boekenveilingen van zijn zoons Christiaan (1695) en Constantijn jr. (1701), wordt de omvang van deze Bibliotheca Zuylichemiana geschat op 10.000 boeken. Hiermee is het één van de grootste zeventiende-eeuwse privébibliotheken in de Republiek.

Door de veilingcatalogi kennen we de titels van de boeken uit de Huygensbibliotheek. En dankzij Huygens’ gewoonte zijn motto ‘Constanter’ als een ex libris te schrijven op elke titelpagina, kunnen we ook de boeken zélf terugvinden. Inmiddels zijn ongeveer 200 exemplaren getraceerd.

- advertentie -

Boeken als vrienden

Constantijn Huygens is een bibliofiel die trots is op zijn boekenverzameling. Herhaaldelijk geeft hij in zijn brieven en gedichten blijk van zijn liefde voor het boek. Zo beschrijft hij in het gedicht Dagh-werck dat hij in 1627 begint en in 1638, een jaar na de dood van zijn vrouw Susanna van Baerle, onvoltooid weglegt, hoe hij zich zijn dagindeling voorstelt tijdens zijn huwelijk. De middagen besteedt hij aan wandelen in de natuur, maar als het weer te slecht is, wandelt hij in zijn ‘bos van boekenblad’, zijn bibliotheek. Dan leert hij uit zijn boeken over theologie, recht, medicijnen, anatomie, farmacie en biologie wat de waarheid moet zijn.

Ruim vijftig jaar later wijdt de dan 81-jarige Huygens in zijn De vita propria sermonum inter liberos (Mijn leven verteld aan mijn kinderen) een passage aan zijn omgang met boeken. Hij beschouwt zijn boeken als vrienden. ‘In een abnormale hoeveelheid, stukje bij beetje aanschuivend tot één grote colonne, hebben ze ruim bezit genomen van mijn boekenkasten’, zegt hij. En met deze levenloze vrienden converseert hij. Hij spreekt liever met de doden dan met de levenden, liever met zwijgers dan met mensen die niet kunnen zwijgen. Zijn boeken spreken wanneer hij het wil. Naar hen luistert hij liever dan naar ‘nepwijzen die ons met rappe tong alles maar toebraken wat hun zonder nadenken in de mond schiet’.

Deze terugblik op zijn leven heeft Huygens geschreven voor zijn kinderen. Zij is tijdens zijn leven niet gepubliceerd. Er zijn vijf handschriften van bekend: een ontwerp, een netafschrift en drie kopieën, waarschijnlijk één voor elke zoon. Eén van deze kopieën is in het bezit van Museum Meermanno.

~ Ad Leerintveld – Museum Meermanno

In Meermanno is tot 1 september 2013 in het kader van het Huygensjaar de tentoonstelling ‘Huygens en zijn boeken’ te zien, samengesteld door gastconservator Ad Leerintveld.

Museum Meermanno in Den Haag zet op Historiek iedere maand een interessant boek uit de eigen collectie in de schijnwerpers. Er wordt wisselend aandacht besteed aan de historische en moderne (v.a. 1850) collectie van het museum. Een overzicht van al geplaatste boeken is altijd op deze pagina te vinden.
Willem van der Marck, heer van Lumey - 1560-1580, Nationaal Archief
Verdieping van Nederland Willem van der Marck, heer van Lumey (1560-1580, Nationaal…
Dollarbiljet - Foto: stock.xchng De dubbel-dvd "Het succes van…

- advertentie-


Historiek heeft een gratis mobiele app



Geschiedenis zoeken


Gerelateerde uitgaven:



Historiek

About Historiek

view all posts

Historiek verbindt actualiteit met geschiedenis en richt zich op een breed publiek. Van geïnteresseerde leek tot professional. Ons motto: "Omdat we ook van gisteren zijn". Meeschrijven? Tips? Mail ons: info@historiek.net



Download onze gratis app voor smartphone en tablet!

Historiek heeft een mobiele app, zowel beschikbaar voor Android als voor iPhone en iPad. Via de geschiedenis-app blijft u altijd op de hoogte van onze laatste berichten. Ook boekbesprekingen, blogs en onze historische achtergrondverhalen zijn via de app te lezen. Alle berichten die online staan, staan ook in de app. De geschiedenis-app wordt voortdurend uitgebreid en is natuurlijk helemaal gratis. Geschiedenis in de broekzak!

Download de app via de volgende links: