Haagse Humor – Spotten met de politiek

Dapperheid der Keezen, spotprent op de Patriotten (1787) - Rijksmuseum

Dapperheid der Keezen, spotprent op de Patriotten (1787) – Rijksmuseum

Al sinds de middeleeuwen nemen satirici de politiek op de hak. De tentoonstelling Haagse Humor – Spotten met de politiek in het Haags Historisch Museum toont aan de hand van spotprenten en tv-fragmenten een inkijkje in de rijke geschiedenis van de politieke satire in Nederland.

Verkiezingsaffiche van De Tegenpartij (Jacobse & van Es)

Verkiezingsaffiche van De Tegenpartij (Jacobse & van Es)


De tentoonstelling die sinds zaterdag te bezoeken is besteedt veel aandacht voor humor van Haagse bodem, zoals Wim Kan, Van Kooten en de Bie en hun Tegenpartij, en Haagse Harry. De tentoonstelling is volgens het museum “een feest der herkenning” en wil laten zien dat spotten met de politiek van alle tijden is.

De tentoonstelling belicht verschillende terugkerende thema’s in de Nederlandse politiek door de ogen van satirici. Verkiezingen, kabinetsformaties, kabinetscrises en de val van een kabinet zijn gebeurtenissen die steeds uitnodigen tot spot. Ook is er aandacht voor de satire op de gemeentepolitiek. Om met die thema’s de spot te kunnen drijven, beschikt de satiricus over een interessante gereedschapskist. Uitvergroting was al gebruikelijk in negentiende-eeuwse karikaturen van Haagse politici, maar ook bij de legendarische Kopspijker-typetjes was dit terug te zien.

Omkering

De vergelijking van politici met bijvoorbeeld dieren is zo’n andere techniek. Ook werkt de satiricus met omkering: hij beweert precies het tegenovergestelde van wat hij bedoelt. Een bekend voorbeeld, en uitgebreid op de tentoonstelling belicht, is de Tegenpartij van Jacobse & van Es (door Van Kooten en De Bie). Na een seizoen vol oplichtingspraktijken richtten Jacobse en Van Es, twee Haagse ‘vrije jongens’ in 1980 hun ‘Tegenpartij’ op, ‘voor iedereen die niet meer tegen Nederland ken’. Met leuzen als ‘Stemp de tegenpartij’ en ‘Geen gezeik, iedereen rijk’ stelden zij op meesterlijke wijze de opkomst van populisme en extreemrechtse ideeën aan de kaak.

- advertentie -

Op de tentoonstelling zijn onder meer prenten te zien van Albert Hahn, L.J. Jordaan, Opland, Fritz Behrendt en Peter van Straaten.

In Museum de Gevangenpoort is tegelijkertijd aandacht voor de verboden humor. Nog tot ver in de twintigste eeuw konden humoristen in de problemen komen door te spotten met de Oranjes.

De tentoonstelling Haagse Humor – Spotten met de politiek loopt tot en met 15 mei 2014.

Spotten met de politiek:

Schaapherder - Vincent van Gogh, 1884
Het Noordbrabants Museum kan een half jaar lang twee extra schilderijen van…
Geëmigreerde Duitse joden worden in Amsterdam opgepakt, juni 1940 - Bundesarchiv
Geëmigreerde Duitse joden worden in Amsterdam opgepakt, juni…

- advertentie-


Historiek heeft een gratis mobiele app



Geschiedenis zoeken


Gerelateerde uitgaven:



Yuri Visser

About Yuri Visser

view all posts

Yuri Visser (1979) is de oprichter van Historiek. Vanuit Ermelo - waar hij samen met zijn partner en dochter van 4 woont - voert hij redactie over het platform (en de aanverwante projecten). Email: yurivisser@gmail.com | Twitter: yvisser



Download onze gratis app voor smartphone en tablet!

Historiek heeft een mobiele app, zowel beschikbaar voor Android als voor iPhone en iPad. Via de geschiedenis-app blijft u altijd op de hoogte van onze laatste berichten. Ook boekbesprekingen, blogs en onze historische achtergrondverhalen zijn via de app te lezen. Alle berichten die online staan, staan ook in de app. De geschiedenis-app wordt voortdurend uitgebreid en is natuurlijk helemaal gratis. Geschiedenis in de broekzak!

Download de app via de volgende links: