Beatrix der Nederlanden (1938-….)

Prinses & Koningin

Prinses Beatrix Wilhelmina Armgard wordt op 31 januari 1938 geboren op Paleis Soestdijk in Baarn als eerste kind van prinses Juliana en prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld en troonopvolgster.

Prinses Beatrix in 1946 (Nationaal Archief)
Prinses Beatrix in 1946 (Nationaal Archief)
In 1939 krijgt ze een zusje, prinses Irene. Als de oorlog in mei 1940 uitbreekt vlucht het gezin en komt uiteindelijk in Ottawa, Canada terecht. Daar wordt in 1943 prinses Margriet geboren. Prins Bernhard blijft tijdens de oorlog in Londen bij koningin Wilhelmina, Beatrix’ oma. Op 2 augustus 1945 – na de bevrijding – zet het gezin weer voet op Nederlandse bodem. Twee jaar later (1947) wordt prinses Christina op Paleis Soestdijk geboren.

Beatrix volgt het lyceum in Baarn en slaagt daar in 1956. Daarna gaat ze rechten studeren in Leiden. Ook heeft ze haar eerste officiële taken. Zo wordt ze op haar achttiende geïnstalleerd als lid van de Raad van State. In 1961 studeert Beatrix af.

Huwelijk

Prinses Beatrix en Claus von Amsberg in de tuin van Paleis Soestdijk. Bron: cc/Nationaal archief
Prinses Beatrix en Claus von Amsberg in de tuin van Paleis Soestdijk. Bron: cc/Nationaal archief
In 1965 verschijnt in de pers een beroemde foto van Beatrix met een onbekende jongeman in de tuin. Het blijkt om de Duitse diplomaat Claus von Amsberg te gaan. Niet iedereen is blij met de nieuwe liefde van Beatrix, met name omdat hij een Duitser is en in de oorlog soldaat is geweest. Na uitvoerig onderzoek blijkt echter dat hij niet bij oorlogshandelingen betrokken was.

Beatrix en Claus trouwen in 1966 en krijgen drie zonen: prins Willem-Alexander (1967), prins Friso (1968) en prins Constantijn (1969).

Als koningin Juliana op haar 71e verjaardag, 30 april 1980, afstand doet van de troon volgt prinses Beatrix haar moeder op als Koningin der Nederlanden. De abdicatie zorgt voor veel onrust in Amsterdam, vanwege de krakersbeweging die demonstreert.

Beatrix wordt koningin:

Tussen het volk

Ondanks dat Beatrix iets afstandelijk is dan haar voorganger, Juliana, begeeft ze zich wel regelmatig onder het volk. Zo bezoekt ze in 1965 samen met Majoor Bosshardt van het Leger des Heils de beruchte Wallen in Amsterdam, om de situatie daar (vermomd) te bekijken. In 2005 duikt ze onverwachts op op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. Ter ere van de 100-jarig bestaan van die markt. En ze introduceert de Koninginnedag waarbij de Koninklijke familie elk jaar twee plaatsen in Nederland bezoekt.

Beatrixisme

Anders dan haar moeder bemoeit Beatrix zich vrij actief met de ontwikkelingen in de Nederlandse politiek. Zo actief dat er in de media zelfs een begrip voor wordt gebruikt: Beatrixisme. Op Bevrijdingsdag 1995 bekritiseert de vorstin “de onverdraagzaamheid en haatgevoelens tegenover minderheden”. Algemeen wordt dit opgevat als kritiek op VVD-leider Frits Bolkestein die dan net het vreemdelingenvraagstuk op de politieke agenda heeft gezet. Ook zou de koningin zich vaak bemoeien met hoge bestuurlijke benoemingen. En ze maakt zich op de achtergrond hard voor de opening van een Nederlandse ambassade in Jordanië. Naar verluidt omdat ze bevriend is met de Jordaanse koning Hoessein.

Prins Claus

Prins Claus in 1970
Prins Claus in 1970
Eind jaren zeventig zijn zijn er aanwijzingen dat prins Claus depressief is. Later wordt bij hem Parkinson vastgesteld. In 2002 overlijdt hij en wordt hij bijgezet in de koninklijke grafkelder van Oranje-Nassau in de Nieuwe Kerk te Delft.

Dieptepunten

Tijdens de regeerperiode zijn er verschillende dieptepunten en schandalen in en rond het leven van de koningin. Zo is er veel commotie over de vader van haar schoondochter Máxima, Jorge Zorreguita, die minister van buitenlandse zaken was tijdens het beruchte regime van Jorge Videla in Argentinië. Ook haar andere schoondochter, Mabel, is controversieel vanwege haar vermeende verleden met topcrimineel Klaas Bruinsma, Mabelgate. In 2003 verschijnt er in HP/De Tijd een reeks interviews met de dochter van Irene, Margarita, waarin Beatrix wordt beticht van afluisteren en treiteren van diens echtgenoot Edwin de Roy van Zuydewijn, de Margarita-affaire.

De ‘zucht’ na het drama in Apeldoorn

Het ergste dieptepunt moet dan nog komen, in 2009 rijdt de 38-jarige Karst Tates tijdens de Koninginnedag in Apeldoorn in op de menigte, waarbij 8 doden vallen en 11 gewonden. Later op die dag geeft Beatrix op de televisie een verklaring die wordt voorafgegaan door een diepe zucht:

Verklaring van Beatrix na het drama in Apeldoorn

Prins Friso

In 2012 volgt er nog een persoonlijk drama voor de Koninklijke familie als Friso tijdens een skivakantie bedolven raakt onder een sneeuwlawine. Hij belandt in coma en op 12 augustus 2013 overlijdt hij op 44-jarige leeftijd aan de gevolgen van het ongeval.

Troonsafstand

Op 28 januari 2013 kondigt Beatrix haar aftreden aan op 30 april 2013. Sindsdien voert zij de titels prinses der Nederlanden, prinses van Oranje-Nassau en Prinses van Lippe-Biesterfeld met het predicaat Koninklijke Hoogheid. Ze woont sinds 2014 weer in Kasteel Drakensteijn.

Beatrix kondigt haar aftreden aan

Beeld van Beatrix (1954)
Beeld van Beatrix (1954)

Hobby’s

Prinses Beatrix heeft verschillende hobby’s. De bekendste daarvan is wel het beeldhouwen en boetseren. Bekend is dat er op verschillende plekken in de openbare ruimte beelden van haar zijn te vinden. De koningin stelt zich hier echter bescheiden mee op. Vaak blijft het gissen welke beelden van haar zouden kunnen zijn. Beatrix kreeg beeldhouwles van Tony van de Vorst en Bob Schreefel.

De volledige naam van koningin Beatrix is Beatrix Wilhelmina Armgard, Prinses der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, Prinses van Lippe-Biesterfeld.

Koningin Beatrix tijdens Prinsjesdag in de Gouden Koets (cc - Roel)
Koningin Beatrix tijdens Prinsjesdag in de Gouden Koets (cc – Roel)

Inauguratie Beatrix, 1980. Foto: CC/Nationaal Archief NL
Staatsieportret koningin Juliana (bron onbekend)
Koningin Juliana wordt geboren op 30 april 1909 in Den Haag als…

Dit atikel is afkomstig van online geschiedenismagazine www.historiek.net