Romeinen in Nederlandse musea

Vandaag is de Romeinenweek begonnen. Naar aanleiding van het Romeinen-evenement klom Jona Lendering in de pen en zette hij op een rijtje op welke plekken in Nederland allemaal interessante Romeinse collecties te bewonderen zijn.

Er zijn in Nederland diverse musea met afdelingen over de Romeinse tijd. Het bekendste is natuurlijk het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden: onze nationale collectie, met onder andere de mooie sarcofaag van de Dame van Simpelveld, een zaaltje met militaire voorwerpen, de Nehalennia-altaren en voorwerpen uit Voorburg. Even verderop is de afdeling waar u de inheemse voorwerpen kunt zien, die helaas niet helemaal dezelfde celebrity-status hebben die de genoemde objecten wel hebben. De prachtige Frankische voorwerpen doen echter qua schoonheid niet voor de Romeinse onder en overtreffen die in belang. (De RMO-collectie bevat ook Griekse, oosterse en Egyptische kunst.)

Monument voor Tiberius

Monument voor Tiberius

Wie geïnteresseerd is in de militaire kant van de Romeinse aanwezigheid in de Lage Landen, kan een bezoek brengen aan het Valkhofmuseum in Nijmegen, waar onder andere een monument voor generaal Tiberius staat en allerlei voorwerpen uit de legioenbasis op de Hunerberg – zeg maar Nijmegen-Oost. Even verderop was de Kopse Hof, waar Tiberius’ broer en voorganger Drusus resideerde. Alle voorwerpen zijn in het Valkhof, waar ook de vondsten zijn te zien uit de civiele nederzettingen: eerst Batavodurumrond het Valkhof zelf, later Noviomagus (ten westen van het station). Maak er een leuk dagje van door ook een bezoek te brengen aan Orientalis, de voormalige Heilig-Landstichting, met allerlei reconstructies uit de Romeinse tijd. Het is op 4 en 5 juni de locatie van het Nijmeegse Romeinenfestival: reserveer de data in uw agenda!

Dan is er Archeon, waar op ware schaal gebouwde reconstructies staan van historische gebouwen in Nederland: de herberg van Nijmegen, het badhuis van Heerlen, een huis uit Voorburg en een heiligdom, dat is samengesteld uit het herbouwde tempeltje van Cuijk, gebouwd achter een muurtje uit Maastricht en gewijd aan de Nehalennia van Colijnsplaat. Even verderop terpenboerderijen. En het archeologiehuis van de provincie Zuid-Holland.

- advertentie -

Sprekend over archeologiehuizen: de provinciale collectie van Noord-Holland ligt in Castricum. In dit “Huis van Hilde” is een mooie expositie met bijvoorbeeld voorwerpen uit Romeins Velsen, ooit de vérst van Rome gelegen Europese militaire basis. Ik vond het zelf erg aardig, temeer omdat het naast het station ligt en je makkelijk even binnenloopt, jezelf verrijkend door twee treinen over te slaan.

Het Huis van Hilde kun je combineren met het Amsterdamse Allard Piersonmuseum, dat een aardige Romeinse collectie heeft als onderdeel van een collectie die ook Griekenland, het Midden-Oosten en Egypte behandelt. Vooral de christelijke Romeins-Egyptische voorwerpen zijn fenomenaal.

Foto: domunder.nl

Foto: domunder.nl

In Utrecht: DomUnder en de nieuwe expositie in Leidsche Rijn, Castellum Hoge Woerd. Ik heb ze beide nog niet kunnen bezoeken maar hoor er zeer goede verhalen over. Ook niet bezocht: de Romeinse Katakomben in Valkenburg, die een belangrijk stuk erfgoed uit de Oudheid documenteren. Net als DomUnder en Leidsche Rijn geldt ook hier: steeds als ik er een afspraak heb, komt er iets tussen. Ik weet wel dat Valkenburg op fietsafstand is van Heerlen, en over het Thermenmuseum blog ik nog. De andere kant op fietsende kom je in Maastricht, waar in Centre Céramique en de museumkelder van Hotel Derlon Romeinse oudheden zijn te zien. Combineer het met een bezoek aan de Sint-Servaes: het graf van de man die het christendom bracht naar de zuidelijke Nederlanden. Vergeet de museumcollectie niet.

Ik noem nog het Drents Museum: in de afdeling inheemse voorwerpen rust het meisje van Yde, dat aan het begin van onze jaartelling om het leven is gebracht en in een veen geworpen. Haar gezicht is gereconstrueerd en dit is, althans voor mij, het gezicht van Nederland in de Romeinse tijd.

Er zijn meer oudheidkundige collecties – ik zou Aardenburg, Valkenburg, Voorburg en Woerden helemaal vergeten! – maar u kunt even vooruit. En als het niet genoeg is, dan zijn er over de grens de beeldschone musea vanTongeren, Brussel, Oudenburg, Velzeke, Aarlen (Geheimtipp), Xanten en Bonn. Verder zijn er Keulen en Bavay – kortom, Romeins Nederland is overal, zelfs in België, Frankrijk en Duitsland.

~ Jona Lendering

Meer informatie over de Romeinenweek www.romeinenweek.nl
Overzicht van boeken over het Romeinse Rijk

Opening Castellum Hoge Woerd (2015)

Romeinenweek: een week lang aandacht voor de Romeinen
Aankomende zaterdag (morgen) begint de Romeinenweek. De derde editie van het Romeinen-evenement…
Romeins castellum bij Ockenburgh, Den Haag (reconstructie)
Historicus Jona Lendering staat deze week op zijn blog uitvoerig stil bij…

- advertentie-


Historiek heeft een gratis mobiele app



Geschiedenis zoeken


Gerelateerde uitgaven:



Yuri Visser

About Yuri Visser

view all posts

Yuri Visser (1979) is de oprichter van Historiek. Vanuit Ermelo - waar hij samen met zijn partner en dochter van 4 woont - voert hij redactie over het platform (en de aanverwante projecten). Email: yurivisser@gmail.com | Twitter: yvisser



Download onze gratis app voor smartphone en tablet!

Historiek heeft een mobiele app, zowel beschikbaar voor Android als voor iPhone en iPad. Via de geschiedenis-app blijft u altijd op de hoogte van onze laatste berichten. Ook boekbesprekingen, blogs en onze historische achtergrondverhalen zijn via de app te lezen. Alle berichten die online staan, staan ook in de app. De geschiedenis-app wordt voortdurend uitgebreid en is natuurlijk helemaal gratis. Geschiedenis in de broekzak!

Download de app via de volgende links: