Vlotte biografie over ijdele magnetist Van Hogendorp

Gijsbert Karel graaf van Hogendorp – Jean Francois Valois of Cornelis Cels

Nederland staat in 2013 en 2014 stil bij de tweehonderdjarige onafhankelijkheid en bij het ontstaan van het Koninkrijk. In 1813 riep politicus Gijsbert Karel van Hogendorp (1762-1834) de soevereiniteit van ons land uit en gaf hij Nederland een grondwet die tot op heden de constitutionele basis van ons land vormt. Historicus en jurist Diederick Slijkerman, voorheen werkzaam bij de Raad van State, schreef een toegankelijke en beknopte biografie over de man die aan de wieg stond van de Nederlandse constitutionele monarchie.

Het Voorlopig Bewind: Gijsbert Karel van Hogendorp, Frans Adam van der Duyn van Maasdam en Leopold van Limburg Stirum – Monument op Plein 1813 te Den Haag


De centrale vraag die Slijkerman zich stelt is of het beeld van Van Hogendorp als conservatief politicus, zoals gecreëerd in eerdere biografieën (van onder andere Henriëtte de Beaufort en Louis Verberne), wel recht doet aan zijn persoon, ideeën en werk. Daartoe analyseert de auteur de politieke opvattingen van zijn subject en plaatst deze tegen de achtergrond van tijd en omstandigheden.

Amerika

De prettige, vlotte schrijfstijl van Slijkerman voert de lezer in snel tempo door het leven van Van Hogendorp. Hij concentreert zich daarbij op thema’s die in het verleden minder of geen aandacht hebben gekregen. Zoals de invloed van het Amerikaanse politieke gelijkheidsdenken op Van Hogendorp. Een bezoek aan de Verenigde Staten in 1783-1784 liet diepe sporen na in zijn politieke denken: hij leerde er onder meer hoe volksvertegenwoordigers invloed kunnen uitoefenen op staatsinkomsten en -uitgaven, een principe dat hij overnam in het budgetrecht van de grondwet van 1813-1814. Hij maakt er tevens kennis met checks-and-balances – de politieke middelen om te voorkomen dat het machtsevenwicht van de staat verstoord wordt – en adopteerde deze ideeën in zijn eigen politieke filosofie.

- advertentie -

Armoedeprobleem

Boeiend is dat de liberaal Van Hogendorp in de Verenigde Staten tot de overtuiging komt dat blank en zwart gelijkwaardige rassen zijn. Gijsbert Karel vindt dat deze bevolkingsgroepen niet langer van elkaar gescheiden moeten blijven. Hij voorspelt ook het einde van de segregatie, voert een principiële strijd tegen slavernij en stelt het armoedeprobleem onder minderheden aan de kaak.

Verder ligt de politieke betekenis van Van Hogendorp in zijn strijd voor diverse liberale hervormingen. Eén daarvan is zijn pleidooi voor ministeriële verantwoordelijkheid (die na zijn dood uiteindelijk in 1848 door Thorbecke wordt doorgevoerd), een ander is het ideaal van een openbaar bestuur dat uitgaat van de economische kracht en dynamiek van Nederland. Actueel genoeg, zou je denken.

IJdel

Wonderjaren – Het leven van Nederlands eerste liberaal: Gijsbert Karel van Hogendorp

Als goed biograaf besteedt Slijkerman ruim voldoende aandacht aan de menselijke kant van Van Hogendorp. Zo stond hij bekend als een liefhebber van magnetisme en was hij een vrij complexe persoonlijkheid. Diverse chroniqueurs betitelden Van Hogendorp als een arrogant man die vanaf de berg Olympus als een soort Zeus de wereld onder hem gadesloeg. Slijkerman beklemtoont liever de zelfverzekerdheid van Van Hogendorp en de grote waarde van zijn politieke erfenis.

Natuurlijk was Van Hogendorp ambitieus en ijdel, maar, zo concludeert Slijkerman: “Hij volgde, al dan niet bewust, het Romeinse ideaal van ‘virtus’: voorbeeldig gedrag door eigen inzet. Van Hogendorp wilde grote daden laten zien voor de publieke zaak.”

~ Enne Koops


Wonderjaren – Diederick Slijkerman
Het leven van Nederlands eerste liberaal: Gijsbert Karel van Hogendorp (1762-1834)

ISBN: 9789035137998
Uitgever: Bert Bakker
Paperback, 240 pagina’s
Prijs: € 19,95

Bestel dit boek bij:

teylers-1-rembrandt-gr
Jezus en zijn discipelen - Rembrandt, 1634 - Teylers…
[caption id="attachment_23413" align="alignnone" width="560"]Zorgvliet - Foto: Michiel Coolen, 2013 Een woonhotel is…

- advertentie-


Historiek heeft een gratis mobiele app



Geschiedenis zoeken


Gerelateerde uitgaven:



Historiek

About Historiek

view all posts

Historiek verbindt actualiteit met geschiedenis en richt zich op een breed publiek. Van geïnteresseerde leek tot professional. Ons motto: "Omdat we ook van gisteren zijn". Meeschrijven? Tips? Mail ons: info@historiek.net



Download onze gratis app voor smartphone en tablet!

Historiek heeft een mobiele app, zowel beschikbaar voor Android als voor iPhone en iPad. Via de geschiedenis-app blijft u altijd op de hoogte van onze laatste berichten. Ook boekbesprekingen, blogs en onze historische achtergrondverhalen zijn via de app te lezen. Alle berichten die online staan, staan ook in de app. De geschiedenis-app wordt voortdurend uitgebreid en is natuurlijk helemaal gratis. Geschiedenis in de broekzak!

Download de app via de volgende links: