Archief invloedrijke architecten Aldo en Hannie van Eyck opgenomen in Rijkscollectie

Het Nieuwe Instituut in Rotterdam heeft het omvangrijke archief van de toonaangevende architecten Aldo en Hannie van Eyck verworven. De instelling spreekt van een van de belangrijkste Nederlandse architectuurarchieven van de twintigste eeuw.

Dankzij de verwerving wordt het architectuurarchief opgenomen in de Rijkscollectie voor Nederlandse Architectuur en Stedenbouw. Dit ‘collectieve geheugen van de Nederlandse architectuur’ wordt beheerd door het Nieuwe Instituut en bestaat uit zo’n 4,5 miljoen items. Het behoort daarmee tot de grootste architectuurcollecties ter wereld.

Het archief biedt een rijk overzicht van het oeuvre van het echtpaar Van Eyck en bevat onder meer maquettes, ontwerptekeningen, foto’s, geluidsbanden en correspondentie. De collectie documenteert tal van toonaangevende projecten, waaronder het Burgerweeshuis in Amsterdam (1955-1960), de Pastoor van Ars-kerk in Den Haag (1964-1969), het Paviljoen Sonsbeek in Arnhem (1965) en de Speelplaatsen Zeedijk (1955).

Structuralisme

Aldo en Hannie van Eyck worden beschouwd als grondleggers van het Nederlands structuralisme, een naoorlogse architectuurstroming “die ontmoeting en verbinding tussen mensen centraal stelde”. Zelf gebruikten ze de term ‘structuralisme’ liever niet. Ze spraken liever van architectuur als een ‘configuratieve discipline’. Het Nieuwe Instituut:

De Van Eycks zochten naar een alternatief voor het in het westen heersende modernisme, met meer ruimte voor menselijke expressie.

De visie van de Nederlandse architecten vond internationaal weerklank en droeg bij aan de vernieuwing van de architectuur in binnen- en buitenland.

Hannie van Eyck

Tegenwoordig krijgt de rol van Hannie van Eyck meer aandacht. In het verleden werd vaak gesproken over het archief van Aldo van Eyck. Het Nieuwe Instituut wijst erop dat Hannie vanaf 1983 al officieel partner was van het bureau dat Van Eyck gedurende een korte periode leidde met Theo Bosch. Al voor die tijd was ze echter expliciet betrokken bij het grootste deel van de projecten.

Nadat Aldo in 1999 overleed, zette Hannie het bureau voort en ontwierp onder andere een deel van de Nederlandse inzending voor de architectuurbiënnale van Sao Paulo (2000) en het Hunebedcentrum in Borger (2005). De archieven van deze projecten komen ook naar Nieuwe Instituut.

Tentoonstelling

De komende jaren werkt het Nieuwe Instituut aan de inventarisatie, conservering en digitalisering van het archief, waarna het beschikbaar zal zijn voor publiek, onderzoek en bruiklenen. Ook een tentoonstelling over het werk van het echtpaar is in voorbereiding.