Geschiedeniswinkel - Duizenden geschiedenisboeken

De Badense revolutie (1848)

Het groothertogdom Baden was in vergelijking met de andere Duitse staten relatief liberaal. Radicalen wilden in 1848 niettemin de monarchie omver werpen en een republiek stichten, naar het voorbeeld van de Franse februarirevolutie. De opstand werd in bloed gesmoord.

Friedrich Hecker in zijn revolutie-uniform
Friedrich Hecker in zijn revolutie-uniform
In 1848 braken er overal in Europa revoluties uit, nadat in februari dat jaar in Frankrijk de Tweede Republiek was uitgeroepen. Ook in Duitsland was het onrustig. Liberalen wilden een nationale eenheidsstaat met de Pruisische koning als Duits keizer, maar de koning weigerde de keizerskroon omdat hij geen constitutionele monarch wilde zijn. Om diezelfde reden draaide hij in Berlijn de aanvankelijk toegezegde hervormingen weer terug. Pruisen bleef een conservatieve staat.

Baden, in het zuiden van Duitsland, was een kleine soevereine staat en had sinds Napoleon de status van een groothertogdom. In vergelijking met andere Duitse staten was Baden vrij liberaal, maar in de ogen van radicalen kon het altijd beter. Friedrich Hecker, Gustav von Struve en andere revolutionairen wilden groothertog Leopold aan de kant zetten en de republiek uitroepen. Ze formeerden hiervoor een volksleger. Heckers leger probeerde contact te zoeken met het uit Frankrijk opmarcherende leger van de Duitse dichter Georg Herwegh, dat ook uit Duitse revolutionairen bestond. Als ze zich bij elkaar hadden aangesloten zou het gezamenlijke leger naar de groothertog opmarcheren, met als doel hem af te zetten.

20 april 1848

Het leger van Hecker van amper duizend man werd achtervolgd door het Duitse federale leger, dat uit twee keer zoveel militairen bestond. Op 20 april 1848 kwam het tot een treffen bij Kandern. Hoewel de revolutionairen de aanvoerders van het federale leger wisten te doden, werden ze verpletterend verslagen. Hecker vluchtte naar Zwitserland. Een week later werd het leger van Herwegh verslagen.

- advertentie -

Hiermee was de revolutie van 1848 in Baden voorbij. In februari-maart 1849 deden de radicalen, nu onder andere leiders, opnieuw een poging om de macht te grijpen. Ze wisten de groothertog op de vlucht te jagen, maar dankzij Beierse en Pruisische troepen werd er later dat jaar definitief een einde gemaakt aan de revolutionaire oprispingen in het groothertogdom.

~ Ewout Klei

Ook interessant: Onrust in 1848 – Revolutie en clubkoorts


Verder speuren:

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister


Uit het archief:

Meer tips ➱