Uncle Sam, wie was dat eigenlijk?

Samuel Wilson, een vleesverkoper uit Troy

Hij staat symbool voor de Verenigde Staten en zijn beeltenis werd gebruikt op beroemde wervingsaffiches van het Amerikaanse leger: Uncle Sam. Maar wie was deze “Ome Sam” eigenlijk? Een goede vraag waar veel historici zich al over hebben gebogen, maar waar nooit een echt sluitend antwoord op gegeven kon worden. Uiteindelijk boog het Amerikaanse Congres zich in 1961 daarom maar over de zaak en wees men per resolutie (!) de enige echte ‘Uncle Sam’ aan: Samuel Wilson, een vleesverkoper uit Troy (New York).

Samuel Wilson, de 'officiële' Uncle Sam
Samuel Wilson, de ‘officiële’ Uncle Sam
Samuel Wilson (1766-1854) werd in 1766 geboren in het huidige Arlington. Door zijn stadsgenoten werd de als opgewekt en vriendelijk bekendstaande Samuel vaak Uncle Sam genoemd. Die bijnaam was handig, want in Troy woonde nog een andere Samuel Wilson en nu kon makkelijk onderscheid gemaakt worden tussen de twee.

Tijdens de Oorlog van 1812, een militair conflict tussen de Verenigde Staten en Groot-Brittannië, ontwikkelde Troy zich tot een belangrijk bevoorradingscentrum van het Amerikaanse leger. Samuel Wilson runde in deze periode samen met zijn broer een bedrijf dat vlees verpakte en aan de Amerikaanse troepen leverde. De inkoper, ene Elbert Anderson, wilde dat op de vaten de letters E.A.-U.S. (Elbert Anderson/United States) werden geplaatst. Volgens de overlevering vroeg een arbeider op een dag naar de betekenis van de letters en kreeg hij te horen dat deze voor “Elbert Anderson en Uncle Sam” stonden. Dit werd een soort running gag.

Symbool van de natie

Uncle Sam op een wervingsposter van het Amerikaanse leger
Uncle Sam op een wervingsposter van het Amerikaanse leger
Volgens de populaire legende raakte de naam Uncle Sam hierdoor ook bekend onder veel soldaten. Uiteindelijk ging de naam een eigen leven leiden en groeide Uncle Sam uit tot een van dé symbolen van de Verenigde Staten. Vaak wordt ‘ome Sam’ afgebeeld als een nogal lange, magere man met een witte sik en gekleed in pak met elementen waarin delen van de Amerikaanse vlag naar voren komen. Bekend is vooral een wervingscampagne uit de Eerste Wereldoorlog waarop Uncle Sam jonge mannen met de woorden…

“I Want YOU, for US Army”

…oproept zich te melden bij het leger. Deze poster werd gebaseerd op een gelijksoortige Britse poster met daarop de beeltenis van Lord Kitchener. Tijdens de oorlog werden meer dan vier miljoen exemplaren van de Amerikaanse wervingsposter gedrukt. De maker, cartoonist Montgomery Flagg, baseerde zich bij het maken van Uncle Sam overigens niet op een portretfoto van Samuel Wilson. Naar eigen zeggen had hij geen zin om een model te regelen en beeldde hij daarom zichzelf maar af, maar dan een wat oudere versie van zichzelf mét witte sik. Volgens andere verhalen liet de cartoonist zijn buurman, Walter Botts, poseren.

Twijfels

Uncle Sam op een poster uit 1918 (Publiek Domein - wiki)
Uncle Sam op een poster uit 1918 (Publiek Domein – wiki)
Het verhaal van Samuel Wilson als de man achter Uncle Sam verscheen in 1830 voor het eerst in de New York Gazette, enkele decennia dus na de Oorlog van 1812. Het valt daarmee te betwijfelen of de populaire vleeshandelaar inderdaad de echte Uncle Sam is. Critici wijzen er ook op dat het begrip ‘Uncle Sam’ al lang voor 1812 gebruikt werd. De oom is bijvoorbeeld terug te vinden in een oude versie van het populaire Amerikaanse lied “Yankee Doodle” uit 1775:

Old Uncle Sam come there to change
Some pancakes and some onions,
For ‘lasses cakes, to carry home
To give his wife and young ones.

Hier is echter onduidelijk of deze Uncle Sam symbool staat voor de Amerikaanse regering of dat het gaat om een echt persoon genaamd Sam.

Wat de waarheid ook is: het Amerikaans Congres bepaalde in 1961 per resolutie dat Samuel Wilson de enige échte Uncle Sam is.

“Resolved by the Senate and the House of Representatives that the Congress salutes Uncle Sam Wilson of Troy, New York, as the progenitor of America’s National symbol of Uncle Sam.”

In zijn geboorteplaats Arlington, Massachusetts, kreeg hij een standbeeld. In 1989 werd nog een resolutie aangenomen. Hierin werd 13 september 1989, de geboortedag van Samuel Wilson, officieel aangewezen als “Uncle Sam Day”.

Ook interessant: Rosie the Riveter – Vrouwen in de Tweede Wereldoorlog
Overzicht van Boeken over de Amerikaanse geschiedenis

Bronnen

-https://www.ensie.nl/ewoud-sanders/uncle-sam
-https://historianet.nl/cultuur/de-amerikaanse-uncle-sam-was-een-gespleten-persoonlijkheid
-https://en.wikipedia.org/wiki/Uncle_Sam
-https://ussconstitutionmuseum.org/2013/06/25/seeking-uncle-sa/
-https://tiogatours.nl/blog/uncle-sam–van-vleeshandelaar-tot-nationaal-symbool/

Archiefstukken:

Meer tips ➱

Verder speuren:

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister