Propaganda en censuur in de Sovjet-Unie (1917-1991)

Tijdens de Russische Oktoberrevolutie van 1917 grepen de bolsjewieken, onder leiding van Lenin, de macht in de Sovjet-Unie. Zij probeerden hierna om zo veel mogelijk sympathisanten voor het communisme te verenigen en schakelden in minder dan twee jaar tijd alle anti-communistische kranten uit.

Hoe John Heartfield met schaar en papier de nazi’s te lijf ging

De waarheid laten zien, de feiten weergeven, 'de leugen op zijn smoel slaan'. Zo beschrijft de graficus, animatiekunstenaar en decorontwerper John Heartfield in 1967 tijdens een interview het doel van zijn politieke fotomontages. Zijn beeldsatire wil aanklagen, ophelderen en ontmaskeren. Het is een middel in de politieke strijd.

Onderwijsmuseum toont hoe jonge nazi’s gecreëerd werden

In het Duitsland van Hitler was het doel van het onderwijs het creëren van nazi’s. Dat verklaarde Rijksminister van Onderwijs Bernhard Rust in 1938. Jongens moesten klaargestoomd worden om de Führer en de natie te dienen als soldaat, voor meisjes was een toekomst als zorgzame huismoeder weggelegd. Om kinderen in

Japanse propagandafilms (1941-1945) gedigitaliseerd

Het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid heeft een collectie Japanse propagandafilms uit de Tweede Wereldoorlog online toegankelijk gemaakt. De films werden gebruikt als propaganda in voormalig Nederlands-Indië, dat van 1942 tot 1945 werd bezet door Japan.

De duurste én slechtst bekeken propagandafilm van de nazi’s

Na eerdere boeken over onder meer kerst in de Tweede Wereldoorlog en een SS-officier die probeerde de Holocaust te stoppen, publiceerde WOII-kenner Kevin Prenger recent het boek Kolberg, over de laatste propagandafilm van de nazi’s. Joseph Goebbels was nauw betrokken bij de totstandkoming van deze film die in Duitsland nog

Nazi-propagandisten voor de rechtbank

Tijdens het Internationale Militaire Tribunaal in Neurenberg werden de politici, ambtenaren en militaire leiders aangeklaagd die hoofdverantwoordelijk werden gehouden voor de nazimisdaden. Onder de tweeëntwintig kopstukken die van 20 november 1945 tot 1 oktober 1946 terecht stonden bevonden zich twee propagandisten, Julius Streicher en Hans Fritzsche.

Gesneuvelden als wapen

Waar oorlog wordt gevoerd, wordt propaganda bedreven. Zo ook in het geval van Operatie Market Garden. Het thuisfront wordt onder meer via krant, radio en bioscoopjournaals op de hoogte gehouden van de gevechten in Nederland. Vanuit de gevechtslinies fotograferen de legerfotografen erop los. Maar wat leggen zij wel, of juist

Nazipropaganda voor de jeugd

In Hitlers Duitsland werd geen propagandamiddel onbeproefd gelaten om de geestdrift onder de jeugd op te stoken. De continuïteit van het Derde Rijk hing immers van hen af. Die propaganda was succesvol: veel jongeren bleven tot het bittere einde geloven in de heilstaat die de Führer hun jarenlang had voorgehouden.

“Sieg Heil!” volgens Duitse pianist ontleend aan American football

De beruchte strijdkreet ‘Sieg Heil’ van Adolf Hitler en consorten heeft mogelijk een bijzondere oorsprong. De beruchte strijdkreet ‘Sieg Heil’ van Adolf Hitler en consorten heeft mogelijk een bijzondere oorsprong. Het idee achter deze intimiderende yell zou volgens Hitlers geldschieter Ernst Hanfstaengl (1887-1975) afkomstig zijn uit de Verenigde Staten.

Lachen om Stalins dood?

Zo dramatisch als zijn regeerperiode was, zo banaal was Stalins dood. Op 1 maart 1953 werd de Sovjetdictator in zijn datsja in Kuntsevo, ongeveer vijfentwintig kilometer ten oosten van Moskou, door zijn personeel bewusteloos aangetroffen op de vloer van zijn slaapkamer. Hij werd op een bank gehesen waar hij na

Propaganda: betekenis, kenmerken en voorbeelden

Het begrip propaganda is in de zeventiende eeuw uitgevonden binnen de Rooms-Katholieke Kerk. Vooral in de negentiende en twintigste eeuw werd propaganda – versterkt door de opkomst van het nationalisme – mogelijk door nieuwe uitvindingen als de radio, film en televisie. Wat houdt propaganda in en wat zijn de kenmerken

De Hunnenrede (1900) van keizer Wilhelm II

De Hunnenrede is de benaming voor een fanatieke redevoering die de Duitse keizer Wilhelm II op 27 juli 1900 gaf in de Noordduitse havenstad Bremerhaven. Dit ter gelegenheid van het vertrek van het Duitse Oost-Aziatische Expeditiekorps naar China, om de Bokseropstand neer te slaan. De rede werd tijdens de Eerste

Nep-post voor nazi-Duitsland

De Amerikanen hadden in de jaren 1944 en 1945 een wel heel origineel plan voor hun anti-nazipropaganda: ze zetten neppoststukken in.

Indoctrinatie in Hitlers Berghof

Geen dictatuur kan voortbestaan zonder indoctrinatie van de jeugd. Door kinderen van jongs af aan te voeden met propaganda kweek je kritiekloze volgelingen voor de toekomst. In nazi-Duitsland was die kweekvijver de Hitlerjugend.