Zeventiende-eeuws loflied op Hoorn ontdekt in Westfries Archief

In het Westfries Archief te Hoorn ligt tussen een veelvoud van oude bestuurlijke stukken een boekje met allerlei ambtelijke teksten van de zestiende tot en met de achttiende eeuw. Al met al spreekt het niet erg tot de verbeelding, ware het niet dat er wat bijzonders in prijkt. Tussen de officiële teksten staat namelijk een gedicht.

Het is een lofdicht uit 1605 op de stad Hoorn en zeer lijvig: maar liefst 24 strofes van elk 6 regels. Met daarin allerlei prachtige details over deze stad “midden int Westvriesse Lant”, van een katholiek schilderij in de gereformeerde kerk tot de beste wandelplek. Onder het gedicht is de naam van Israël van der Meersch te vinden, een Hoornse schoolmeester, die als klein kind uit Vlaanderen gevlucht was naar deze West-Friese stad. Het was immers de tijd van de Nederlandse Opstand. Het gedicht is echter niet door Van der Meersch zelf geschreven, want het handschrift stamt duidelijk uit de achttiende eeuw. Het is dan ook een kopie van een zeker origineel.

De zesde psalm

Een verdere zoektocht naar dit origineel slaagt deels. In de British Library in Londen ligt namelijk een handgeschreven liedboek van deze Van der Meersch. Wat blijkt, achterin staat het gedicht, bijgeschreven door de kleinzoon van de auteur. Het wordt nog mooier, want deze kleinzoon heeft er eveneens bij genoteerd dat Van der Meersch het niet als gedicht schreef, maar als lied. Een loflied dus, toepasselijk getiteld Hoorns Lof. De kleinzoon schreef dat het lied bezongen kan worden op de wijze van de zesde psalm.

Bijzonder is dat het lied na eeuwen van vergetelheid recent opnieuw ten gehore is gebracht. Het muzikale duo Ted en Aafke van Welbergen-Knijn zorgde voor de uitvoering, die gepresenteerd werd tijdens een live podcast in het Westfries Archief. De herontdekking viel samen met het vijftigjarig jubileum van de archiefinstelling.