Kim Dae-jung – Zuid-Koreaans president en Nobelprijswinnaar

Kim Dae Jung (1925-2009) was president van Zuid-Korea van 1997 tot 2002 en een belangrijke oppositieleider in de strijd voor democratisering van het land. Op jonge leeftijd hield hij zich al bezig met politiek en in 1961 werd hij vertegenwoordiger van het parlement. Kort hierna pleegde Park Chung Hee echter een militaire coup.

Park Chung Hee werd dat jaar premier en in 1963 en 1967 werd hij tot president gekozen. Kim Dae Jung was nauw betrokken bij protesten die rond die tijd losbarstten naar aanleiding van voornemens voor een grondwetswijziging. Park Chung Hee wilde een wijziging in de grondwet doorvoeren die het hem mogelijk zou maken in 1971 voor de derde keer president te worden.

Ontvoering en ballingschap

Op 17 oktober 1969 werd er een referendum gehouden. Park werd met 51 procent van de stemmen herkozen als president. Kim Dae Jung, tegenstander van de president, kreeg 45 procent van de stemmen en week later als balling uit naar Tokio. Daar werd hij in 1973 door de Zuid-Koreaanse geheime dienst ontvoerd.

In oktober 1979 werd president Park Chung Hee vermoord door leden van de Zuid-Koreaanse geheime dienst. Generaal Cheon Du-hwan greep kort hierna de macht en liet een volksopstand tegen grondwet en onderdrukking bloedig neerslaan. In de zomer van 1980 werden ruim 18.000 mensen gevangen genomen en 9000 mensen uit overheidsfuncties ontslagen.

Kim Dae Jung werd in oktober 1980 wegens samenzwering en opruiing ter dood veroordeeld. Dit leidde tot internationale protesten, waarna de straf werd omgezet in levenslang en later in huisarrest. Door ingrijpen van de Verenigde Staten kreeg hij toestemming naar Amerika te vertrekken om daar in ballingschap te leven. In 1985 kwam Kim weer op vrije voeten en keerde hij terug naar Zuid-Korea, waar hij opnieuw een belangrijke oppositieleider werd.

Kim stelde zich nog enkele malen tevergeefs verkiesbaar als president. In 1997 werd hij alsnog tot president gekozen. Hij was de eerste leider van de oppositie die in Zuid-Korea tot president werd gekozen.

Noord-Zuidtop en Nobelprijs

Zuid-Korea verkeerde vanwege een financiële crisis in Zuidoost-Azië in zwaar weer toen Kim aantrad. Vrijwel direct na zijn ambtsaanvaarding zag hij zich gedwongen de hulp in te roepen van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) om een nationaal faillissement te voorkomen. In ruil voor hulp verplichtte Zuid-Korea zich de economie te liberaliseren.

Kim Dae Jung zette zich gedurende zijn ambtstermijn in voor vrede en democratie in de regio. Hij zocht toenadering tot Noord-Korea en bracht in 2000 een bezoek aan Kim Jong-Il, de leider van Noord-Korea. De twee leiders ondertekenden in Pyongyang een gezamenlijke verklaring die de relatie tussen de twee landen moest verbeteren. Vanwege zijn inzet voor vrede en deze eerste presidentiële Noord-Zuidtop ontving Kim datzelfde jaar de Nobelprijs voor de Vrede. Kims toenaderingspolitiek ten opzichte van Noord-Korea werd ook wel bekend onder de naam ‘Sunshine-politiek’.

In 2003 volgde Roh Moo-hyun hem op als president van Zuid-Korea. Kim Dae Jung overleed op 18 augustus 2009 in een ziekenhuis in Seoul.