Protestrede van Cleveringa is ‘beste speech van Nederland’

De protestrede die de Leidse hoogleraar Rudolph Cleveringa op 26 november 1940 hield op de Universiteit van Leiden, is uitgeroepen tot “Beste Nederlandse speech aller tijden”. Dat is zondagochtend bekendgemaakt in het VPRO-radioprogramma OVT.

De verkiezing was georganiseerd naar aanleiding van het televisie-programma ‘Speeches’, over historische toespraken. Cleveringa protesteerde met zijn rede tegen het ontslag van Joodse collega’s. Nog dezelfde dag werd hij door de Duitse bezetter gearresteerd.

Enkele weken voordat Cleveringa zijn redevoering hield, hadden de Duitsers de zogenaamde ariërverklaring verstuurd naar alle ambtenaren. Met behulp van deze verklaringen wilde de bezetter inzichtelijk krijgen welke openbare functies bekleed worden door Joden om hen vervolgens te kunnen ontslaan. Wie de verklaring weigerde te ondertekenen werd sowieso ontslagen. Cleveringa protesteerde.

Tweede plaats voor Aletta Jacobs

Op de website npogeschiedenis.nl kon afgelopen weken gestemd werden op verschillende historische speeches. Er kwamen meer dan 5000 stemmen binnen. Cleveringa kreeg 36 procent van de stemmen. Tweede werd Aletta Jacobs met haar feestrede bij de invoering van het algemeen vrouwenkiesrecht (1919) en derde werd prins Claus met zijn ‘Declaration of the tie’, een protest tegen de stropdas (1998).

- advertentie -

Boek over hoogleraar Cleveringa


Archiefstukken:

Meer tips ➱

Verder speuren:

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister