Waarom heeft Rotterdam netnummer 010? (en Amsterdam 020)

Het lijkt vreemd: het netnummer van Rotterdam is 010 terwijl onze hoofdstad, Amsterdam, netnummer 020 heeft. Je zou daaruit makkelijk kunnen afleiden dat Rotterdam eerder telefoonaansluitingen kreeg dan de hoofdstad, maar dat is onzin. Amsterdam had zelfs als allereerste stad in Nederland een telefoonaansluiting. Waarom heeft Rotterdam dan toch netnummer 010? Het korte antwoord: puur toeval.

Voorkant van de telefoongids van de Nederlandsche Bell Telephoon Maatschappij (NBTM) uit 1891
Voorkant van de telefoongids van de Nederlandsche Bell Telephoon Maatschappij (NBTM) uit 1891
Op 1 juni 1881 opende de Nederlandsche Bell-Telephoon Maatschappij in Amsterdam het eerste Nederlandse openbare telefoonnetwerk. Heel druk was het telefoonverkeer in deze begindagen nog niet. In de allereerste telefoongids, die ook in 1881 verscheen, stonden bijvoorbeeld maar 49 vaste abonneeaansluitingen vermeld. Een jaar na Amsterdam kreeg ook Rotterdam een eigen telefoonnetwerk. En in 1888 werd er een telefoonlijn van Amsterdam naar Rotterdam aangelegd.

De telefoon won in de jaren hierna snel aan populariteit. In 1915 waren er in Nederland al zo’n 75.000 abonnees op het telefoonnet aangesloten. In Amsterdam groeide het aantal telefoonaansluitingen het snelst. In 1915 moest men in de hoofdstad daarom overstappen op viercijferige nummers. Ook andere steden kregen steeds langere nummers.

Netnummers

Vijftien jaar later, in 1930, kregen de steden zogenaamde kengetallen en werd het eenvoudiger om naar abonnees in andere steden te bellen. In de beginperiode hadden steden heel andere kengetallen dan tegenwoordig. Den Haag had bijvoorbeeld kengetal K1700. In 1954 werden de kengetallen vervangen door netnummers. Enkele voorbeelden: Rotterdam kreeg 01800, Amsterdam 02900, Utrecht 03400 en Goes 01100.

- advertentie -

De grote steden waren het hoofd van de telefoondistricten zoals die op de kaart hieronder te zien zijn. Plaatsen in de buurt hadden net afwijkende netnummers. Het vlakbij Rotterdam gelegen Zevenhuizen kreeg bijvoorbeeld netnummer 01802 (in plaats van het 01800 van Rotterdam).

De indeling in telefoondistricten rond 1952. De eerste twee cijfers na de nul van het netnummer gaven het district aan. (Publiek Domein - wiki)
De indeling in telefoondistricten rond 1952. De eerste twee cijfers na de nul van het netnummer gaven het district aan. (Publiek Domein – wiki)

Kortere netnummers

Aangezien er in de grotere steden steeds meer abonnees kwamen werden de abonneenummers steeds langer. Hierdoor ontstond met name in de steden behoefte aan kortere netnummers. Het lange nummer 02900 van Amsterdam werd daarom veranderd in 020 terwijl Rotterdam in plaats van 01800 voortaan netnummer 010 had. Om de overgang voor gebruikers zo soepel mogelijk te maken probeerde men het nieuwe netnummer zoveel mogelijk aan te laten sluiten bij het oude. De volgende tabel maakt dat goed duidelijk:

StadOude netnummerKorte netnummer
Utrecht03400030
Groningen05900050
Eindhoven04900040
Den Haag01700070
Nijmegen08800080

Problemen

Aart Staartjes als Ajax-fan in de Stratemakeropzeeshow (CC BY-SA 3.0 - VARA - Beeld en Geluid - wiki)
Aart Staartjes als Ajax-fan in de Stratemakeropzeeshow (CC BY-SA 3.0 – VARA – Beeld en Geluid – wiki)
De huidige netnummers zeggen dus niets over het tijdstip waarop de steden aangesloten werden op het telefoonnet. En het is ook niet zo dat de belangrijkste stad 010 kreeg, de een na belangrijkste 020 enzovoort. Hoewel het trotse hoofdstedelingen soms misschien steekt dat concurrent-stad Rotterdam het ogenschijnlijk belangrijkere netnummer 010 heeft, is het waarschijnlijk maar het beste de huidige netnummers gewoon te handhaven. Een wijziging zou aanhangers van zowel Ajax als Rotterdam ook problemen opleveren. Velen van hen lopen immers trots rond met het netnummer van hún stad op het lijf getatoeëerd…

Ook interessant: Jaren ’50-’70: weinig en vooral kort telefoneren
…en: Geschiedenis van de Klassieker: Ajax-Feyenoord
…en: Geschiedenis van de Telefoongids

Bronnen

-https://www.belfabriek.nl/artikelen/de-geschiedenis-van-telefoonnummers
-https://www.nrc.nl/nieuws/2009/02/16/waarom-heeft-amsterdam-niet-010-als-netnummer-11684102-a730689
-http://www.wikiwand.com/nl/Lijst_van_historische_Nederlandse_netnummers#/Verkort_netnummer_Amsterdam_(020)
Jaren van verandering: Nederland tussen 1945 en 2014 – Han Lörzing
-https://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_historische_Nederlandse_netnummers

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister

1001 vrouwen in de 20ste eeuw - Els Kloek Napoleon - De man achter de mythe (Adam Zamoyski) De rechtvaardigen - Hoe een Nederlandse consul duizenden Joden redde (Jan Brokken) Reconquista - Miquel Bulnes Leonardo da Vinci - Sprekende gezichten De bokser - 
Het leven van Max Moszkowicz (Biografie) 80 jaar oorlog - Gijs van der Ham / NTR Het goede leven - Annegreet van Bergen Hitlers Derde Rijk in 100 voorwerpen - Roger Moorhouse De Zonnekoning - Glorie en schaduw van Lodewijk XIV (Johan Op de Beeck)
Gelijk naar geschiedenisboeken over: