Aan de Vlaamse kust is een fietsroute geopend rond het verdwenen eiland Testerep. De route tussen Oostende, Middelkerke en Westende voert langs plaatsen waar het vroegere kustlandschap nog herkenbaar is en is gebaseerd op recent geologisch en archeologisch onderzoek.
Testerep was een langgerekt eiland dat voor de huidige Belgische kust lag, tussen Oostende en Nieuwpoort. Het maakte deel uit van een kustlandschap met zandeilanden, getijdengeulen, slikken, schorren en veenmoerassen. Dit landschap leek in sommige opzichten op de huidige Nederlandse Waddenzee.
Onderzoek van de Vrije Universiteit Brussel (VUB), het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ), de KU Leuven en Howest wees eerder uit dat dit zogenoemde barrière-eilandensysteem duizenden jaren bestond. Testerep werd door getijdengeulen van het vasteland gescheiden. Aan de landzijde lagen beschutte moerassen en schorren, terwijl de zeewaartse zijde blootstond aan golven en stormen.
Tussen de derde en achtste eeuw na Christus begon het zeewaartse gedeelte van Testerep te eroderen. Waarom het eiland toen verdween, is nog niet helemaal duidelijk. Mogelijk speelden veranderingen in stormactiviteit, zeespiegel en sedimentaanvoer een rol. Rond het jaar 700 ontstond op de restanten van de kust de Stroombank, een zandbank die tegenwoordig voor Oostende en Westende ligt.
Menselijk ingrijpen
Ook in de middeleeuwen bleef het gebied aan verandering onderhevig. Op en rond Testerep lagen nederzettingen, landbouwgronden en plaatsen waar visserij werd bedreven. Door de aanleg van dijken, inpolderingen en het afsluiten van getijdengeulen werd het landschap steeds verder door mensen aangepast. Zware stormvloeden zorgden daarnaast voor landverlies.
Delen van het voormalige eiland werden uiteindelijk opgenomen in het huidige polderlandschap. Andere gedeelten verdwenen in zee. Hoewel verschillende namen en hoogteverschillen in het landschap nog herinneren aan de vroegere situatie, is het eiland aan de huidige kust niet meer herkenbaar.
Belevingsroute
De nieuwe belevingsfietsroute, die de naam Expeditie Testerep kreeg, is 42,8 kilometer lang en loopt via het fietsknooppuntennetwerk door de kuststreek en het achterland. Op tien plaatsen wordt met kaarten, animaties en geluidsfragmenten informatie gegeven over het vroegere landschap en het leven van de bewoners. De route kan ook worden verdeeld in twee kortere lussen vanuit Oostende en Middelkerke.
De gratis routekaart is hier te downloaden en verkrijgbaar bij de toeristische diensten van de Middenkust. Zie ook de bijbehorende website.
De fietsroute maakt deel uit van een breder provinciaal erfgoedproject rond Testerep. Daaronder valt ook de reizende tentoonstelling Tussen land en zee, die de ontwikkeling van de Belgische kust gedurende de afgelopen 12.000 jaar behandelt. Die tentoonstelling is tot en met 30 augustus 2026 te zien in de Sint-Gulielmuskerk in Wilskerke en vanaf 5 september in het Provinciedomein Atlantikwall Raversyde.
België had in prehistorie zijn eigen Waddeneilanden
Wandelen en fietsen door de geschiedenis van Vlaanderen
De Vennbahn – Een bijzonder grensgeval
De Vlaamse beweging – Een parallelle geschiedenis van België
Het Anspachmonument in Brussel
Het Brusselse museum van geneeskunde
Het Koninlijk Parktheater in Brussel