De Vooruit in Gent: icoon van de arbeidersbeweging voorgedragen als werelderfgoed

Vlaanderen heeft het Gentse feestlokaal De Vooruit officieel voorgedragen als kandidaat voor de Werelderfgoedlijst van Unesco. In de zomer van 2027 moet duidelijk worden of het historische zalencomplex inderdaad wordt toegevoegd aan de lijst. Dat meldt minister van Onroerend Erfgoed Ben Weyts (N-VA).

De Vooruit werd in 1913 geopend en wordt beschouwd als het bekendste ‘volkshuis’ van Vlaanderen. Het gebouw speelde een centrale rol in de Gentse arbeidersbeweging en fungeerde in het begin van de twintigste eeuw als ontmoetingsplek voor arbeiders.

Het monumentale complex aan de Sint-Pietersnieuwstraat werd ontworpen door architect Ferdinand Dierkens in opdracht van de socialistische coöperatie Vooruit. Die coöperatie, opgericht aan het einde van de negentiende eeuw, bood arbeiders niet alleen economische bescherming via gezamenlijke voorzieningen, maar investeerde ook bewust in cultuur en ontspanning. De Vooruit ontpopte zich zo tot een soort ‘kunsttempel voor het volk’, met onder meer een balzaal, theater, cinema en café.

Herbestemming

Na de Tweede Wereldoorlog verloor het gebouw geleidelijk zijn oorspronkelijke functie en raakte het in verval. Begin jaren tachtig werd het gebouw herbestemd en ontwikkelde De Vooruit zich tot een kunstencentrum, met VIERNULVIER als huidige uitbater. Tegenwoordig fungeert het gebouw als podium voor uiteenlopende kunstvormen. In 1983 werd de locatie al erkend als beschermd monument. De afgelopen jaren is het complex grondig gerenoveerd.

De voordracht voor de Unesco-lijst staat niet op zichzelf. Vlaanderen werkt hierbij onder meer samen met partners in Australië en Denemarken, en wil een nieuwe internationale Unesco-reeks opzetten rond historische gebouwen die verbonden zijn met de arbeidersbeweging. Naast De Vooruit zouden bijvoorbeeld ook de Victoria Trades Hall in Melbourne en het Arbejdermuseet in Kopenhagen in Denemarken een plek op de lijst moeten krijgen.

Minister Ben Weyts steunt de voordracht van harte:

De Vooruit speelde een belangrijke rol in de ontvoogding van de Vlaamse arbeiders en dus in het verhaal van Vlaanderen. Het is meer dan terecht dat het als werelderfgoed erkend zou worden. We mogen in Vlaanderen best wat meer fier zijn op onze geschiedenis en op wat onze voorouders hebben opgebouwd.

Video: De Van Rossems over De Vooruit: