Belastingen dreven de koopman van Prato tot wanhoop (1393)
Belastingen zijn van levensbelang voor de staat, maar vaak is niet helemaal duidelijk hoe de lasten verdeeld worden. In het boek De sterkste schouders laat Reinier…
Bevrijding van Nederland was ‘bijzaak’ voor geallieerden
De bevrijding van Nederland in 1944-1945 was geen zelfstandig doel van de geallieerden, maar volgde uit bredere militaire strategieën gericht op de nederlaag van nazi-Duitsland. De…
Nederlandse bestuurders tijdens de Tweede Wereldoorlog
Hoe gingen burgemeesters en andere bestuurders om met de bezetter? Een nieuw boek werpt licht op hun morele dilemma's tijdens de oorlog.…
‘Wat de Nederlandse ambtenaar moet doen als een vijandig leger het land verovert’
Vlak voor de Duitse inval in mei 1940 werkte jurist Jan Heusdens tot diep in de nacht aan nieuwe richtlijnen voor ambtenaren. Wat mochten zij wel…
Eerste Nederlandse politievrouw streed tegen ‘engeltjesmakerij’
Politiemannen bleken minder geschikt om met mishandelde kinderen en onzedelijke meisjes om te gaan dan vrouwen. Daarom nam de gemeentepolitie Rotterdam in 1911 de sociaal werkster…
Klein dorp, grote geschiedenis
’s-Graveland (bij Hilversum) was en is een klein dorp, maar het heeft een geschiedenis die dat ruim overstijgt. In diverse opzichten is dat verleden bijzonder. Dat…
De afzetting van Richard II: een daad tegen de goddelijke orde
In 1399 werd koning Richard II van Engeland afgezet door zijn neef, Hendrik Bolingbroke. Dit was een schokkende gebeurtenis in de middeleeuwen. Het was niet alleen…
Het favoriete geschiedenisboek van Patrick Schellen
Patrick Schellen raadt een boek aan dat zijn interesse in de Holocaust flink aanwakkerde: 'Why? Explaining the Holocaust' van Peter Hayes.…
Schildknapen van koloniale staat en krijgsmacht
Tijdens de koloniale oorlog eind jaren veertig in Indonesië volgden aan de Nederlandse krijgsmacht toegevoegde geestelijken braaf de lijn van de Haagse politiek en de Indische…
Olympiër Charles Pahud de Mortanges was Duitsers in 1943 te slim af
Als springruiter en legerofficier Charles Pahud de Mortanges in mei 1942 krijgsgevangen wordt genomen door de Duitsers, beseft hij: ik heb te lang gewacht. Hij weet…
Het paradijs van de arbeider: tuindorpen en tuinsteden
Tuindorpen en tuinsteden ontstonden als reactie op de slechte woonomstandigheden van arbeiders tijdens de industriële revolutie. Vanuit idealen over wonen in het groen en gemeenschapszin groeide…
Woonwagenwet van 1968 veroorzaakte diep wantrouwen in de overheid
Met de invoering van de Woonwagenwet in 1968 kwam een einde aan het traditionele woonwagenleven in Nederland. Wat bedoeld was als verbetering van de leefomstandigheden, leidde…
Aalmoezenier verzweeg oorlogsmisdaad na aanval op Pesing (1946)
Bij de Nederlandse aanval op Pesing, een dorp nabij Jakarta, vielen in 1946 tientallen doden. Aalmoezenier Louis van de Vrande was getuige van een oorlogsmisdaad, maar…
Leegstaande Tilburgse textielfabrieken werden een ‘bron van schaamte’
In de jaren tachtig veranderde Tilburg van een trotse industriestad in een plek vol dichtgetimmerde fabrieken. De gloriedagen van de textielindustrie lagen achter haar.…
In de uithoeken van de wereld heersten ‘monsterlijke menssoorten en koppensnellers’
Volgens veel klassieke auteurs waren de uithoeken van de wereld het domein van monsterlijke mensensoorten. Libië was het land van Medusa en haar Gorgonenzusters, India was…
New York was een Nederlands-Engelse uitvinding
In de zomer van 1664 ging Nieuw-Amsterdam over in Engelse handen, zonder dat er een schot werd gelost. Wat volgde was geen klassieke verovering, maar een…
Molukse volksverhalen vastgelegd voor de toekomst
Eeuwenlang zijn Molukse volksverhalen mondeling doorgegeven, maar veel dreigen verloren te gaan. In 'De stinkende durian en de slang' bundelen Ezli Suitela en Vadim Dijkshoorn verhalen…
Waanbeelden hielden Londen in hun greep tijdens pestepidemie van 1665
Tijdens de grote pestepidemie in Londen raakte de bevolking massaal in de ban van kometen, voorspellingen en angstaanjagende visioenen. In zijn 'Dagboek van het pestjaar' beschreef…
Vond de barbaar zichzelf ook een barbaar?