Aleister Crowley en de occulte Orde van de Gouden Dageraad
De Britse occultist Aleister Crowley groeide uit tot een van de meest omstreden figuren uit de moderne esoterie. Historicus en schrijver Guido van Hengel beschrijft hoe…
Waarom miljoenen mensen nog altijd de Camino lopen
De voettocht naar Santiago de Compostela in noordwest Spanje is populairder dan ooit. De wandelaars treden in de sporen van honderdduizenden voorgangers, bezoeken diens heilige plekken,…
De val van Bagdad in 1258 – Mongolen maakten einde aan Abbasidisch kalifaat
In 1258 verwoestten de Mongolen van Hulagu Khan Bagdad en kwam een einde aan het Abbasidische kalifaat. Over de opkomst van Dzjengis Khan, de val van…
Hemelvaart van Jezus – tradities en verbeelding door de eeuwen heen
Hemelvaartsdag is de christelijke feestdag waarop wordt herdacht dat Jezus Christus volgens het Nieuwe Testament werd opgenomen in de hemel. Het feest, in de katholieke traditie…
Tobit: het verhaal van een vrome Jood in ballingschap (dat ook Rembrandt inspireerde)
Tobit is een zogeheten deuterocanoniek boek in het Oude Testament. Het boek vertelt het verhaal van een vrome Jood in ballingschap, die ondanks zijn rechtvaardige levenswandel…
Een jonge dominee in de Betuwe: Barthold Reinier de Geer (1817)
Hoe begon een predikant zijn werk in de negentiende eeuw? Dit fragment toont de eerste ervaringen van Barthold Reinier de Geer in Lienden.…
Boejiden en Seltsjoeken en het verval van het Abbasidische kalifaat (946-1225)
Vanaf het midden van de tiende eeuw komt de politieke en militaire macht in het Abbasidische kalifaat steeds meer in handen van uit het noorden afkomstige…
Goede Vrijdag: herdenking van de kruisiging van Jezus
Goede Vrijdag is misschien wel de treurigste dag van het kerkelijk jaar. Op deze laatste vrijdag voor Pasen herdenken christenen het lijden en sterven van Jezus.…
In de Middeleeuwen werd trots beschouwd als de zwaarste zonde
Tegenwoordig is het heel normaal om 'trots' te zijn op je kind als het thuiskomt met een goed cijfer, of op jezelf als je goed met…
Malta, het christelijke ridderbastion in de Middellandse Zee
Malta groeide in de zestiende eeuw uit tot een strategisch bolwerk van de Orde van Malta. In en rond Valletta zijn de sporen van deze ridderorde…
Het ‘wonder van Empel’, een hardnekkige mythe uit de Tachtigjarige Oorlog
In het oorlogsjaar 1585 laat een Spaanse commandant wiens leger bij Empel in het nauw zit zijn officieren bidden tot de Maagd Maria. Even later volgt…
Religie als politiek statement in de Republiek: vrouwen aan het woord
In de zestiende en zeventiende eeuw gebruikten vrouwen religieuze teksten om zich te mengen in kerkelijke en politieke discussies. Aan de hand van Cornelia Teellinck, Elisabeth…
De Beatrijs, een middeleeuws mirakelverhaal en levensles
Beatrijs, het middeleeuwse Maria-mirakel, behoort ongetwijfeld tot de Nederlandse klassieken. Maar wat moet je ermee? Is het werkje alleen nog bedoeld als verplicht leesvoer voor onze…
Lendering: ‘Crucible of Light’ schiet methodologisch tekort
Oudhistoricus Jona Lendering besprak op zijn blog het boek Crucible of Light van Elizabeth Drayson. Voor Historiek is deze oorspronkelijk in meerdere delen verschenen bespreking samengevoegd…
Veel middeleeuwers geloofden dat de grote teen onsterfelijk was
In de Middeleeuwen geloofde men dat bij het Laatste Oordeel de doden lichamelijk zouden verrijzen. Volgens een hardnekkig idee was de grote teen daarbij het enige…
Een sekte, een rechtszaak en een mediarel in Königsberg
Een religieuze sekte, seksuele geruchten en een mediarel zetten Königsberg in de negentiende eeuw op scherp. Historicus Christopher Clark reconstrueert de zaak rond de predikanten Johann…
Coornhert en Herbers: verwante geesten met een verlangen naar een gezuiverde kerk
Coornhert en de gereformeerde predikant Herman Herbers stonden in de zestiende eeuw bekend om hun omstreden geloofsopvattingen. Dit artikel belicht hun ideeën en de beeldvorming rond…
Rekkelijke dominee ontsnapte in 1621 uit gevangenis: zijn vrouw nam zijn plaats in
In 1621 nam Grietje Ulbes vrijwillig de plaats van haar man in de gevangenis in, zodat hij kon ontsnappen. Een opmerkelijk verhaal uit het roerige Hoorn…
De Hereford Mappa Mundi, met Jeruzalem als navel van de wereld