Hoe een tienermeisje Noord-Korea ontvluchtte

Meisje met zeven namen – Hyeonseo Lee

Als er zo nu en dan in de media beelden vertoond worden van Noord-Korea ben ik altijd weer bijzonder verbaasd. Sterker nog, ik moet er wel eens om lachen, zo gek is het. Alsof het land een grote comedyshow opvoert. Helaas weten we allemaal dat het geen comedy is. Het is ernst en bijzonder ernstig ook.

In Meisje met zeven namen vertelt Hyeonseo Lee over het Noord-Korea waarin zij opgroeide. Hoe ze op haar zevende haar eerste publieke executie zag, de twee portretten van de Grote Leiders het belangrijkste in hun huis waren en het grootste deel van het onderwijs bestond uit het vereren van de Leiders en het oefenen van militaire marsen.

Maar ze vertelt ook over een samenleving waarbij niemand elkaar vertrouwt en iedereen op zichzelf is. Hoe een communistisch land mensen dwingt om totaal individualistisch te worden:

“Vriendelijkheid jegens vreemden is zeldzaam in Noord-Korea. Het is riskant om anderen te helpen (..) Vriendelijke mensen die anderen vooropzetten en daarna pas aan zichzelf dachten, zouden de eersten zijn die de dood vonden. Het waren de meedogenlozen en egoïsten die zouden overleven.”

Toch heeft Hyeonseo Lee het nog vrij goed in Noord-Korea, haar vader is militair en haar moeder is van een hoge ‘kaste’, waardoor het gezin een fijn huis heeft. Omdat haar moeder een goede handelaar is, heeft het gezin spullen die anderen niet hebben en meestal eten genoeg. Maar ook zij raken betrokken bij de armoede tijdens de Grote Hongernood in 1993. Niet alleen zien ze mensen creperen op straat, ook krijgt het gezin een brief van een tante:

- advertentie -

“Lieve zus,
Tegen de tijd dat je dit leest, zullen wij vijven niet meer op deze wereld zijn. We hebben al een paar weken niet gegeten. We zijn uitgemergeld, al onze lichamen zijn sinds kort helemaal opgezwollen. We wachten op de dood.”

Lee Hyeon-seo in 2013 (cc)
Lee Hyeon-seo in 2013 (cc)
Omdat Hyeonseo Lee pal naast de Chinese grens woont, kijkt ze als tiener regelmatig naar de Chinese tv en luistert ze popmuziek. Ondanks dat is ze er nog steeds van overtuigd dat ze in het beste land ter wereld woont. Toch is ze zo nieuwsgierig dat ze stiekem de grens oversteekt en op bezoek gaat bij Chinese familieleden. Wanneer ze na een paar dagen terug naar huis wil kan dat niet meer. Haar afwezigheid is opgemerkt en ze brengt haar familie in gevaar als ze teruggaat.

Zo belandt ze op achttienjarige leeftijd in een vreemd land, zonder haar moeder en broer. Ze is beslist niet veilig, want in China worden Noord-Koreanen meteen teruggestuurd met alle gevolgen van dien.

Hyeonseo Lee is slim en vindingrijk. Door het hele boek heen lees je echter ook hoe het haar had kunnen vergaan als ze deze eigenschappen niet had gehad. Verhalen van anderen die op obscure plekken belanden of terug worden gestuurd met alle gevolgen van dien. Vluchtelingen die het niet redden in de ‘vrije’ wereld.

Als de Noord-Koreaanse vluchtelingen geluk hebben, komen ze uiteindelijk terecht in Zuid-Korea, waar ze wél welkom zijn. Daar komen ze in een soort herstellingsoord terecht om te leren hoe het leven werkt als je zelf keuzes mag maken, want dat hebben ze nooit geleerd.

“Ik woonde lessen bij over democratie, onze rechten, de wet en de media. We leerden hoe we een bankrekening moesten openen. (…) Een politieagent vertelde wat me moesten doen in noodgevallen, zoals wanneer je een ambulance nodig had.”

Wie het boek leest blijft waarschijnlijk net als ik zitten met twee belangrijke vragen:

  • Hoe is het mogelijk niemand wat doet tegen Noord-Korea?
  • Hoe is het mogelijk dat de buurlanden de vluchtelingen niet helpen?

Meisje met zeven namen – Hyeonseo Lee
Meisje met zeven namen – Hyeonseo Lee
Gelukkig zet Hyeonseo Lee zich momenteel in om te strijden voor de mensenrechten.

Persoonlijk verhaal

Meisje met zeven namen is een prachtig en belangrijk boek. Meeslepend geschreven en zeer persoonlijk.

Het boek is beslist geen aanklacht tegen Noord-Korea. Sterker nog, het is eigenlijk een ode aan een leven waar de schrijfster soms nog steeds naar terug verlangd, maar dat uiteindelijk gebaseerd was op heel veel leugens. En er is geen weg meer terug.

~ Lilian Ahlers

Boek: Meisje met zeven namen – Hyeonseo Lee

Bestel dit boek bij:

TED-talk van Hyeonseo Lee

Een gaarkeuken in Balk, november 1914. Bron: www.langsdeluts.nl
De mobilisatie van 1914-1918 eiste soms onverwachte slachtoffers, ook in het neutrale…
Zuiderzee Hermanus Koekoek
In 2018 is het honderd jaar geleden dat de Zuiderzeewet tot stand…

Dit atikel is afkomstig van online geschiedenismagazine www.historiek.net

Meer van dit soort berichten? Like ons dan!

Gelijk naar geschiedenisboeken over:
Ook adverteren op Historiek?
Goede keus! Klik hier