Wekelijks verschijnen er nieuwe geschiedenisboeken. Van lijvige studies tot publieksboeken en van naslagwerken tot historische strips. Op Historiek plaatsen we veel voorpublicaties en we bespreken zoveel mogelijk titels, maar alles bespreken is ondoenlijk. Daarom hebben we de rubriek ‘signalementen’. Hier plaatsen we wekelijks een bericht met daarin recent verschenen en besproken titels.
Selectie week 26
Amerika, dat zijn wij
De Nederlandse invloeden op de founding fathers
De Verenigde Staten staan al 250 jaar te boek als de eerste moderne democratie. Een lichtend voorbeeld voor het Westen, in ieder geval tot voor kort. Bijzonder, maar niet uniek. Twee eeuwen vóór 1776 ontstond in Europa ook al een republiek van verenigde provincies. Een staat met een burgerregering – en met een vermeende voorliefde voor vrijheid en verdraagzaamheid. Een onafhankelijk land, ontstaan uit een strijd tegen de tirannie.Fragment: Nieuw-Nederland legde basis voor moderne Amerikaanse rechtsstaat
Authentiek Vlaanderen
500 merkwaardige plekken om te ontdekken
Een spookhotel in Mechelen. Een honderd meter lang geborduurd tapijt in Assenede. De langste loopgravenstelsels van Europa, in Kapellen. Het hypocaustum in Tienen. Prehistorische holstenen in het Limburgse vijvergebied. Of de grootste galerij met eikenhouten vaten ter wereld in Roeselare? In dit boek presenteert Luc Vander Elst 500 authentieke, bijzondere, typische of ronduit eigenaardige plekken in Vlaanderen.
De grondleggers
Het onwaarschijnlijke verhaal van Nederland
Duizenden kolonisten trekken vanaf het jaar 1000 naar het westen van Nederland en bouwen een nieuw bestaan op. Zeshonderd jaar later is die samenleving het centrum van de wereld. In dit boek vertelt socioloog Daniel Paarlberg het onwaarschijnlijke verhaal over een drassige uithoek die uitgroeit tot de meest welvarende en geavanceerde samenleving ter wereld.
De reiziger
Het uitzonderlijke leven van George Forster en zijn zoektocht naar de mens
Bestsellerauteur Andrea Wulf neemt de lezer mee in het avontuurlijke leven van wereldreiziger George Forster, een man die zijn tijd mijlenver vooruit was maar die vergeten werd door de geschiedenis. Hij was een wonderkind, een wereldreiziger en een van de meest vooruitstrevende denkers van zijn tijd.
De schoolpleindetectives en de vergeten mummie
Net wanneer Lisa, Mats en Ibi zich afvragen of ze ooit weer een spannende zaak zullen oplossen, ontvangt hun klas een uitnodiging van het Rijkshistorisch Museum. Als Lisa in het museum een briefje met een raadselachtige boodschap vindt, staan de schoolpleindetectives op scherp. Iemand heeft hun hulp nodig!
De wereld volgens Gijp
In het voorjaar van 2016 gebeurde er iets uiterst ingrijpends in het doorgaans zo kalme bestaan van René van der Gijp, iets dat zijn leven van de ene op de andere dag volledig op z’n kop zette. Dit boek laat de lezer kennis maken met het oude en het nieuwe leven van het media-fenomeen.
Het huis van de kunstenaars
De schilders van de Jan Steenzolder
Open een deur naar een van de meest bijzondere plekken van Amsterdam: de Jan Steenzolder, het legendarische atelier waar meer dan drie generaties kunstenaars woonden en werkten. Wanneer de nieuwe bewoner – de kunstenaar en archeoloog Theo de Feyter – in 2018 tijdens een woningruil onverwachts dozen, koffers en vergeten kunstvoorwerpen aantreft, blijkt de zolder een ware tijdcapsule.
Hoop en wanhoop
Joden in Amstelveen
Amstelveen geldt vandaag als de tweede joodse plaats van Nederland, met een rijk en veelzijdig gemeenschapsleven. Opmerkelijk genoeg is deze gemeenschap relatief jong: haar wortels liggen in de jaren dertig. In deze joodse stadsbiografie reconstrueert Bart Wallet de ontstaansgeschiedenis van
joods Amstelveen en onderzoekt waarom juist hier een bloeiende gemeenschap kon ontstaan en voortbestaan.
Noaberschap
Hoe traditionele burenhulp het platteland vormde, en wat we er nu van leren
‘Beter een goede buur dan een verre vriend.’ In het oosten van het land klinkt die spreuk nog altijd door, al is de betekenis van noaberschap allang niet meer wat het was. Waar men elkaar vanouds hielp bij de oogst, geboorte of begrafenis, trekken buurtbewoners nu naar elkaar toe maar zonder te weten wat de traditie van noaberschap precies betekent.
Wat is geld? Wat is rijkdom?
Adam Smith en Turgot, leiders in de zoektocht naar maatschappelijke welvaart en welzijn
Dit boek voert de lezer terug naar de begintijd van wat nu de economische wetenschap heet. In de achttiende eeuw bogen denkers als Anne Robert Jacques Turgot en Adam Smith, in navolging van de aanzetten van vele anderen, zich over dezelfde vragen die ons vandaag bezighouden: handelsoorlogen en importtarieven, inflatie en staatsmacht, belastingdruk, armoede en rijkdom.Interview: Vóór Adam Smith: hoe Turgot en zijn tijdgenoten het economisch denken vormgaven
Weimar
Leven op de rand van de afgrond
Weimar heeft een prominente plaats in de Duitse geschiedenis. Deze oude stad, gelegen in het hart van het land, was de thuisbasis van enkele van Europa’s grootste kunstenaars en denkers, onder wie Goethe en Schiller, Liszt en Nietzsche. Ze gaf haar naam aan de ambitieuze Weimarrepubliek, die werd gevormd in de nasleep van de Eerste Wereldoorlog.Bespreking: Goed en kwaad lagen dicht bij elkaar in Weimar
Meer geschiedenisboeken:
- ‘De vryheid der Drukpers is heilig’. Hoofdstukken uit de Goudse persgeschiedenis – Jean-Philippe van der Zwaluw
- Isola (roman) – Allegra Goodman
- Nederland’s Adelsboek 102 (2026) – D.C. de Clercq
- Optimisme als opdracht, memoires – Jo Ritzen
- Oral history. Handboek voor onderzoek, onderwijs en erfgoed – Marloes Hülsken & Susan Hogervorst
- Toen het toch gebeurde. Getuigenissen van Joodse Valkenburgers 1940-1945 – Gabriel Smeets
Examenvrees en andere angsten
Hoe Hitler zijn schuldgevoel afkocht bij Eva Braun
Koks verhieven improvisatie tot kunst aan het front van WOI
De diligence-diensten van Bouricius
