Wekelijks verschijnen er nieuwe geschiedenisboeken. Van lijvige studies tot publieksboeken en van naslagwerken tot historische strips. Op Historiek plaatsen we veel voorpublicaties en we bespreken zoveel mogelijk titels, maar alles bespreken is ondoenlijk. Daarom hebben we de rubriek ‘signalementen’. Hier plaatsen we wekelijks een bericht met daarin recent verschenen en besproken titels.
<<< Signalementen week 38 | Signalementen week 40 >>>
Selectie week 39
Abd
De geschiedenis van slavernij en slavenhandel in de islamitische wereld
Slavernij in de islamitische wereld kent een lange, complexe en omstreden geschiedenis. Vanaf de zevende eeuw, wanneer de Profeet Mohammed een aantal slaven verheft tot Metgezel, tot de nog steeds bestaande slavernij in Mali en Mauritanië; gedurende deze vijftien eeuwen heeft slavernij en slavenhandel in uiteenlopende vormen bestaan binnen islamitische samenlevingen.Fragment: Hoe een Ethiopische slaaf uitgroeide tot stem van de islam
Ambitie en ondergang
Pieter Lanchals en de geldhonger van de Bourgondische vorsten
Brugge, Grote Markt, 22 maart 1488. Pieter Lanchals, topambtenaar van de Bourgondische vorst Maximiliaan van Oostenrijk, wordt onthoofd. Deze executie betekent een eindpunt in de strijd van de onderdanen tegen het machtsspel van de vorst en zijn onverzadigbare financiële honger.
Dagboek van de oudheid
365 dagen van veldslagen, bacchanalen en goddelijke verhalen
Van verraderlijke keizers via feestelijke braspartijen naar literaire meesterwerken en ontroerend persoonlijke brieven. In het oude Griekenland en Rome werd elke dag grote en kleine geschiedenis geschreven. Daar weten we heel veel en tegelijk ook weinig over. Gelukkig haalt classicus Patrick De Rynck met veel overgave de bijbehorende verhalen naar boven.
De arrogante aap
De mythe van de superieure mens
Darwin beschouwde mensen als een onderdeel van het rijke web van het leven, niet als de top van een natuurlijke hiërarchie. Toch denkt tegenwoordig bijna iedereen dat wij de slimste en succesvolste soort zijn die ooit heeft geleefd. In dit boek beschrijft primatoloog Christine Webb de onterecht onderschatte complexiteit van niet-menselijk leven – van de taal van zangvogels tot de samenleving van koraalriffen en de intelligentie van schimmels.
Diplomademocratie
Opleiding als nieuwe scheidslijn
Opleiding is de nieuwe verzuiling. Academisch geschoolden en praktisch geschoolden leven in gescheiden werelden. Ze hebben andere zorgen en andere opvattingen over de grote kwesties van onze tijd. Maar in de politiek trekken de academici aan het langste eind. Nederland is een diplomademocratie – een land waarin de hoogste diploma’s het voor het zeggen hebben. Die ongelijke vertegenwoordiging is een bron van politiek wantrouwen en vormt een grote bedreiging voor onze democratie.
Erfgenamen
Opgroeien in de schaduw van de oorlog
Ilan Sluis en Olof van Joolen (beiden geboren in 1975) zijn boezemvrienden maar dat zou dik tachtig jaar geleden ondenkbaar zijn geweest. Ilans Joodse oma Lien overleefde als enige van haar familie de Nazi-terreur. Terreur waar Olofs grootvader Jacobus aan deelnam.
Geld genoeg, maar niet voor jou
Hoe heroveren we de macht over ons geld?
Dit boek laat je anders naar de euro’s op je bankrekening kijken. Waarom kan de een met hard werken en sparen geen woning betalen, terwijl de ander slapend rijk wordt van stijgende huizenprijzen? Waarom is er wel geld voor investeerders om zorgorganisaties op te kopen en uit te kleden, en niet om de economie snel te verduurzamen? Om de grote problemen van nu op te lossen, moeten we het hebben over hoe ons geld écht werkt – en hoe het anders kan.Artikel: Eerste ‘stablecoin’ ter wereld werd 416 jaar geleden uitgevonden in Amsterdam
Heksenjacht
De duistere geschiedenis van heksenvervolging in de Lage Landen
Bij het woord ‘heks’ komt wellicht het beeld van een lelijk, oud vrouwtje met een haakneus en een wrat in je op. Liefst roert ze ook nog in een kookpot met vreselijke ingrediënten, heeft ze een zwarte kat en kan ze elk moment op haar bezem wegvliegen. Deze sprookjesheks karikaturiseert het typische slachtoffer van de heksenjacht uit de zestiende en zeventiende eeuw. Een bloeddorstige vervolging die ook in de Lage Landen honderden slachtoffers maakte.
Het Spaanse mirakel
Democratisering, modernisering en Europeanisering 1975-2025
Vijftig jaar geleden, op 20 november 1975, stierf dictator Francisco Franco in het Hospital de la Paz te Madrid. Sindsdien heeft Spanje een opmerkelijke transitie ondergaan: in slechts vijftig jaar tijd is de overgang van autoritair regime naar parlementaire democratie succesvol afgerond, is de Spaanse economie in rap tempo verder gemoderniseerd en is Spanje een van de meest loyale lidstaten van de Europese Unie (EU) geworden.
Historische atlas van het heelal
6000 jaar geschiedenis in meer dan 300 kaarten
Al duizenden jaren proberen mensen van over de hele wereld het heelal te begrijpen. Hun namen waren Thales, Ptolemaeus, Al-Khwarizmi, Kepler, Galilei, Newton, Shoujing, Einstein, Herschel en Hubble. Dankzij hen sturen we tegenwoordig raketten de ruimte in, onderzoeken we de maan en de planeten en proberen we uit te vinden of er buitenaards leven bestaat.
Ierland
Ierland is een land van verhalen, en in dit boek worden ze verteld. Geen klassieke reisgids die je naar de Cliffs of Moher of het Titanic Museum leidt, maar een zoektocht naar de ziel van Éire. Peter Vandermeersch, die Ierland zowel professioneel als persoonlijk kent, duikt diep in de geschiedenis, cultuur en paradoxen van het land.
Libertaire teksten
Albert Camus (1913-1960) is vooral bekend als schrijver van romans, essays en toneelstukken, waarvoor hij in 1957 de Nobelprijs voor literatuur ontving. Daarbij werd nadrukkelijk gewezen op zijn inzet voor de mensenrechten en het benadrukken van het belang van het menselijk geweten.
Bespreking: Albert Camus en het libertarisme
Passage Parijs
In het spoor van de schrijvers
Passage Parijs doet het hart van elke Parijsminnaar sneller slaan. In dertig uitbundige verhalen vangt Dirk Leyman de atmosfeer van een eeuwig verlokkelijke Lichtstad. ‘Ik hoef maar met mijn hak op bepaalde gevoelige plekken van Parijs te trappen of de herinneringen branden los als een vonkenregen’, zo schreef Nobelprijswinnaar Patrick Modiano ooit.Fragment: In Parijs koos George Orwell voor de armoede, als persoonlijke boetedoening
Stad van water en licht
Amsterdam, een geschiedenis in kaarten
Visionaire kaartenmakers en stadsarchitecten ontwierpen al honderden jaren geleden nieuwe plannen voor Amstelredamme, die ze vastlegden op kaarten. Zo is de wereldberoemde grachtengordel eerst getekend en ingekleurd als kaart, en daarna daadwerkelijk aangelegd.Fragment: ‘Onreine’ Amsterdamse grachten werden dichtgegooid om cholera te bestrijden
Meer geschiedenisboeken:
- Altijd te paard. Renate Dorrestein 1954-2018 – Iris Pronk
- De geheimschrijver. Een kwestie van vertrouwen (roman) – Paul Christiaan Smis
- De meeste stemmen gelden niet. Waarom de politiek ons blijft teleurstellen – Sander Heijne
- Dromen in de schemer der eeuwen. De Trêveszaal, de Nederlandse opstand en meer
- Een zachte dood – Simone de Beauvoir
- Er hangt iets van lente in de klas… Nederlandstalige onderwijsgedichten vanaf de dertiende eeuw tot nu – Henk Sissing & Theo Magito
- Goudse architecten. Beeldbepalende gebouwen in Gouda, 1860-1960
- Niet van gisteren. Memoires, maar dan anders – Anja Meulenbelt
- Luftwaffe-experimenten bij de Oude Haven. Het mysterie van het Würzburg Riese radarapparaat aan de Arnhemse Rijn – Martijn Reinders & Hans Timmerman
- Verboden taal. Een Antilliaans verhaal – Ruthline Margarita
- Vuistslagen. Over opklimmen en invechten – Rasit Elibol
- Weg met ons!. De mythe van de Westerse erfzonde – Arnout Jaspers
<<< Signalementen week 38 | Signalementen week 40 >>>
