//

‘Weest hard’: misselijkmakende verzetjes van de SD en de politie

De indrukwekkende bundel De jacht op het verzet (2013) treedt in gruwelijk detail over het meedogenloze optreden van de Sicherheitsdienst (SD) en de Nederlandse politie tijdens de Tweede Wereldoorlog. Feitelijk is het boek, dat verschenen is bij uitgeverij Balans, een vervolg op het eerder verschenen Jodenjacht (2011). Uit strafdossiers diepten de auteurs allerlei schokkende verhalen op van buitenproportioneel geweld tegen

Het uitgebroede ei van Erasmus

Home Academy brengt regelmatig historische hoorcolleges uit op cd. Recent verscheen in de categorie filosofie-religie een serie over de humanist Desiderius Erasmus. De spreker is prof.dr. Hans Trapman, emeritus bijzonder hoogleraar Cultuurgeschiedenis aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Geflirt op de fiets met Anne Frank

“Nederland fietsland.” Wie kent deze slogan niet? Voor de gemiddelde Nederlander is het zien van fietsers in allerlei soorten en maten een vertrouwd beeld. Rutte en Donner op de fiets richting het Binnenhof? Volstrekt normaal toch? Buitenlanders daarentegen wrijven zich de ogen uit bij het zien van al die maffe Nederlandse fietscapriolen.

De fietsrepubliek – Pete Jordan
/

Van Egypte naar Atlantis

“Over Atlantis publiceren leidt tegenwoordig vrijwel zeker tot reputatieschade”, zo luidt de eerste zin van het boek Van Egypte naar Atlantis. De Boven- en Onderwereld van Osiris. Auteur Wim Zitman is zich goed bewust van het feit dat hij zich met zijn nieuwe boek op dun ijs begeeft waar menigeen in het verleden doorheen is gezakt. En niet zonder reden:

De Boven- en Onderwereld van Osiris
/

Toeristen, dat zijn de anderen

Om iets van de wereld te zien hoeven we de deur niet meer uit. Google Earth maakt in één oogopslag duidelijk hoe een plaats van bestemming erbij ligt, Google liet ter plekke opmerkelijke auto’s rondrijden, zodat we thuis dankzij Streetview al weten hoe de omgeving er uit ziet, Ervaringsdeskundigen laten een stroom van beoordelingen achter op internet, zodat een krakend

/

Las Vegas en Auschwitz

Rumoerige speelhallen, knipperende neonverlichting en luxe megahotels versus prikkeldraad, gaskamers en crematoriumovens. Het contrast tussen gokstad Las Vegas en concentratiekamp Auschwitz lijkt onoverbrugbaar groot. Toch spelen beide locaties een rol in de roman De foto van Salo Muller (1936).

De foto – Salo Muller

Christiaan Huygens: een geniaal natuurkundige

Vincent Icke, hoogleraar sterrenkunde en kosmologie aan de Universiteit Leiden, is helemaal idolaat van de zeventiende-eeuwse wis-, natuur- en sterrenkundige Christiaan Huygens (1629-1695). Ickes bewondering blijkt uit drie boekjes die hij de afgelopen tijd bij de Historische Uitgeverij Groningen uitgaf over Huygens. Prille lente Het eerste bundeltje is getiteld Christiaan Huygens in de onvoltooid verleden toekomende tijd (2013) en bevat

/

Een gestoorde edelman uit de Late Middeleeuwen

Gilles de Rais was een Franse maarschalk uit het begin van de vijftiende eeuw, die net als zijn tijdgenoot Jeanne d’Arc op de brandstapel stierf. Echter, om minder nobele redenen. De Rais deed zich voor als diepgelovig man, maar misbruikte en vermoordde meer dan honderd kinderen. Wie was deze man, van wie men zegt dat het sprookje van Blauwbaard van

De ‘verborgen schatten’ van De Rais
/

Roman die Spanjaarden kan helpen bij verwerking verleden

Spanje is veranderd in een land van moordenaars en vermoorden, een land waar mensen zomaar worden gearresteerd en na hun arrestatie worden gemarteld en dan al of niet worden vermoord… Deze woorden worden in de roman De vijand van mijn vader uitgesproken door één van de hoofdpersonen. Het gaat hier om de periode tussen 1947 en 1949, die door Spaanse

De vijand van mijn vader, Almudena Grandes
////

Een uniek verslag van de Holocaust in Oekraïne 1941-1944

Van 15 september 1947 tot 10 april 1948 stonden in Neurenberg 24 voormalige leiders van de Duitse Einsatzgruppen terecht voor de moord op meer dan één miljoen burgers, waarvan het merendeel Joden. Deze massamoord vond plaats in de Sovjet-Unie na de Duitse inval op 22 juni 1941. Bij het door de Amerikanen ingestelde militaire tribunaal fungeerde Benjamin Ferencz als hoofdaanklager.

Geboren om te lijden?
/

‘Het eind van het mesolithicum was een hele spannende tijd’

Linda Dielemans is archeoloog bij de gemeente Utrecht. Onlangs verscheen haar eerste kinderboek: Zomerwoud. Dit boek speelt zich af aan het eind van het mesolithicum, wanneer de eerste bandkeramiekers Nederland binnenkomen. We stelden de auteur een aantal vragen: Merk je bij je werk als archeoloog bij de gemeente Utrecht dat kinderen geïnteresseerd zijn in archeologie? En zo ja wat vinden

//

Nieuwe biografie van Anne Frank

De bekende biografie van Anne Frank, van de Weense historica Melissa Müller, verscheen oorspronkelijk in 1998 bij uitgeverij Bert Bakker in Amsterdam. Nog steeds geldt haar beschrijving als hét standaardlevensverhaal van Anne Frank, dé Nederlandse personificatie van de Holocaust. In de afgelopen vijftien jaar is er divers nieuw materiaal ontdekt, zoals enkele dagboekfragmenten, brieven van Otto Frank aan familie in

/

Historische verdedigingswerken in Noord-Nederland

voorjaar 2013 verscheen bij Uitgeverij Matrijs (Utrecht) de Atlas van historische verdedigingswerken in Nederland. Deze atlas analyseert de historische context van oude buiten gebruik geraakte verdedigingswerken in Groningen, Friesland en Drenthe. Niet alleen tekstueel, maar ook visueel is het een prachtig naslagwerk.

/

Bataafse revolutie moest het vergeetboek in

Eind november barst in Nederland een orangistische orgie los. Dan wordt herdacht dat prins Willem VI, zoon van de in 1795 naar Engeland uitgeweken stadhouder Willem V, 200 jaar geleden in Scheveningen werd binnengehaald om vorst te worden en twee jaar later koning van het met België en Luxemburg uitgebreide Koninkrijk der Nederlanden. Daarmee kwam aan de verschrikkelijke ‘Franse tijd’

/

Ook musea moeten de zolder eens opruimen

Eind vorig jaar werd in Leeuwarden een symposium gehouden over de toekomst van de Collectie Nederland. Een actueel thema want de museale collecties worden alsmaar groter. Ze worden zo groot dat inmiddels ook wel eens gesproken wordt van onbeheersbaar erfgoed. Socioloog Paul Schnabel, toen nog directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), was in Leeuwarden een van de sprekers.