Wekelijks verschijnen er nieuwe geschiedenisboeken. Van lijvige studies tot publieksboeken en van naslagwerken tot historische strips. Op Historiek plaatsen we veel voorpublicaties en we bespreken zoveel mogelijk titels, maar alles bespreken is ondoenlijk. Daarom hebben we de rubriek ‘signalementen’. Hier plaatsen we wekelijks een bericht met daarin recent verschenen en besproken titels.
<<< Signalementen week 47 | Signalementen week 49 >>>
Selectie week 48

Alleen in Berlijn (roman)
Fallada vertelt het verhaal van een Duits echtpaar, dat besluit zich te gaan verzetten tegen het Hitlerregime als hun enige zoon aan het westfront sneuvelt. Dat verzet is letterlijk klein – briefkaarten met anti-Hitlerteksten die worden achtergelaten in wachtkamers, in trapportalen – maar de Quangels krijgen het hele Berlijnse Gestapo-apparaat achter zich aan.

Bestemming Suriname
Drie zeventiende-eeuwse reizen naar een vroege plantagekolonie
Aan de hand van drie verslagen van Nederlanders in de laatste decennia van de zeventiende eeuw, werpt ‘Bestemming Suriname’ licht op Atlantische zeereizen en de vroege kolonisatie van Suriname. De schepen waarmee zij reisden, brachten voorraden, gereedschap, soldaten en migranten de oceaan over, met het oog op verdere versterking van de koloniale macht.
De ijdelheid van de kanunnik
Joris van der Paele en Jan van Eyck
Joris van der Paele is misschien wel de beroemdste kanunnik uit de (kunst)geschiedenis. In 1436 vereeuwigde Jan van Eyck hem op een meesterlijk schilderij. Hij leverde een staalkaart af van zijn genie. Joris van der Paele was niet zo devoot als Jan van Eyck ons wil doen geloven. Als jongeman verliet hij zijn geboortestad Brugge om in dienst te treden van de paus.
De maritieme canon van Vlaanderen
Zee-, scheepvaart- en havengeschiedenis aan 50 ankers
De Maritieme Canon van Vlaanderen is de allereerste omvattende maritieme geschiedenis van Vlaanderen, het noordelijke, aan de zee gelegen, Nederlandstalige deel van België. Het driedelige werk van meer dan 2000 pagina’s toont hoezeer de zee, de scheepvaart en de havens gedurende eeuwen de Vlaamse welvaart hebben bepaald.
Een kleine geschiedenis van dronkenschap
Hoe, waarom, waar en wanneer de mensheid dronken is geworden vanaf het stenen tijdperk tot nu
Bijna elke cultuur op aarde kent drank, en waar drank is, is dronkenschap. Maar in elk tijdperk en op elke plaats is dronkenschap een beetje anders. Ze kan religieus zijn, seksueel, de plicht van koningen of de verlichting van boeren. Ze kan een offer aan de voorouders zijn, of een manier om het einde van een werkdag te markeren.
Het nieuwe bouwen
De tijd van experimenten 1910-1940
De ontwikkeling van het modernisme in de architectuur en stedenbouw tussen 1910-1940. De beweging van het nieuwe bouwen kende in de jaren 1950 zijn grote doorbraak onder het motto ‘Licht, Lucht en Ruimte’, met ruim opgezette tuinsteden en strakke, haast transparante, hoogbouw. Maar het fundament van het nieuwe bouwen werd al ruim honderd jaar geleden uitgelegd.Bespreking: Het nieuwe bouwen, de tijd van experimenten (1910-1940)

Hier gebeurde het
Amsterdamse plekken met een verhaal
Geen Nederlandse stad spreekt zo tot de verbeelding als Amsterdam. Terwijl de hoofdstad in 750 jaar voortdurend veranderde, stapelden de verhalen zich op. Wie als bewoner of bezoeker door de stad dwaalt, passeert plekken waar op het eerste gezicht misschien niets aan te zien is. Maar de grote en kleine gebeurtenissen die zich er hebben afgespeeld, maken de stad tot wat ze nu is.
Onafhankelijk
Suriname: vijftig schrijvers over vijftig jaar srefidensi
Het jaar 2025 markeert vijftig jaar Surinaamse onafhankelijkheid. Vijftig schrijvers, uit Suriname of met een diepe band met het land, kijken op persoonlijke wijze naar de betekenis van die halve eeuw. Ze delen hun herinneringen, visies op de toekomst, verhalen en beschouwingen.
Onderweg
Migraties die de wereld veranderden
Migratie loopt als een rode draad door onze wereldgeschiedenis. In dit boek gaan illustrator Aimée de Jongh en historica Tina De Gendt op zoek naar de manier waarop migraties van vroeger hun en jouw leven bepaald hebben. Migratie is overal: in alles wat we eten, in de taal die we spreken en in de boeken die we lezen.
Onvoltooid verleden
Spanje onder en na Franco
Internationaal werd deze overgang geroemd als een volwassen consensus tussen twee daarvoor pal tegenover elkaar staande Spanjes. Binnen Spanje leidde die consensus ook tot straffeloosheid voor de misdaden die werden begaan tijdens de burgeroorlog en de dictatuur. Daarnaast ligt het aan de basis van systeemfouten waar het land nog steeds mee worstelt.
Onbegrensd universum
Reis door het heelal met de James Webb Space Telescope
Sinds de lancering eind 2021 is de James Webb Space Telescope (JWST) het paradepaardje van de sterrenkunde. Als ‘opvolger’ van de succesvolle (en nog steeds operationele) Hubble Space Telescope biedt de nieuwe ruimtetelescoop een ongekend gedetailleerde blik op het heelal en maakt hij schitterende foto’s van planeten in ons eigen zonnestelsel, kleurrijke nevels in de Melkweg, en verre sterrenstelsels aan de rand van het universum.
Suriname
Vijftig jaar tussen zorg en hoop
In Suriname. Een roerige geschiedenis gaat documentairemaker en journalist Coen Verbraak in gesprek met markante stemmen over de bewogen geschiedenis en de identiteit van een jonge natie. Aan de hand van persoonlijke verhalen van onder anderen Kathleen Ferrier, Jörgen Raymann en Humberto Tan vertelt hij over de roerige decennia die de republiek heeft doorgemaakt sinds de onafhankelijkheid in 1975.Fragment: ‘Ik was erbij, de 25e november 1975 in het stadion van Paramaribo’

Voor altijd een belofte
Een muzikale biografie van Peter Slaghuis
De jaren tachtig markeren een belangrijke periode in de ontwikkeling van dancemuziek. Synthesizers, samplers en draaitafels worden mainstream instrumenten. Genres als italo disco, synthpop en freestyle vullen de dansvloeren in de discotheken. In de tweede helft van het decennium ontstaan house en techno, en ook hiphop groeit uit tot een sterke jeugdcultuur. Midden in deze ontwikkelingen staat Peter Slaghuis (1961-1991) uit Rijswijk.Fragment: Remixer Peter Slaghuis maakte in 1986 een wereldhit én een dure beginnersfout
Meer geschiedenisboeken:
- 1000 jaar van Bac tot Backx – Ad Backx
- De reis van generaties. Vijftig jaar Hindostanen in Nederland – Ram Ramlal en Vijay Gangadin
- Ganzentijd (roman) – Mirjam van Hengel
- Gravenberch. Een Surinamer in Nederlands-Indië – Paul van der Heijden
- Het tijdperk van de rede – Thomas Paine
- Jacques della Faille. Handelaar op Italië, Spanje en Marokko, 1549-1615 – Eric Wijnroks
- Meester in het paradijs. Jac. P. Thijsse en het landschap – Dik van der Meulen
- Op patrouille. Voertuigen van de Koninklijke Marechaussee – Sander Ruys
- Van hoop naar actie. Memoir van de Finse ex-premier over moed en leiderschap – Sanna Marin
<<< Signalementen week 47 | Signalementen week 49 >>>