Vrijheid – Een woelige geschiedenis
Veel oude beschavingen spraken duizenden jaren voor het begin van onze jaartelling al over ‘vrijheid’. Zij bedoelden dan de tegenstelling tussen vrije mensen of slaven, over…
Erasmus: ‘Talent voor wetenschap, niet voor het martelaarschap’
Erasmus werd bewonderd en verguisd, maar in de laatste vijftien jaren van zijn leven ook links en rechts ingehaald door protestantse scherpslijpers als Luther en Zwingli…
De man die Thorbecke niet kon matigen
Vrijwel niemand kent de naam van Jan Nedermeijer van Rosenthal nog. Zo op het oog ten onrechte. Van Rosenthal was medeformateur van het eerste kabinet-Thorbecke, dat…
Angst voor een nieuwe oorlog in het interbellum
Angst dat een volgende oorlog wordt beheerst door een nieuwe generatie wapens die nog gevaarlijker en meedogenlozer is dan de vorige is van alle tijden. Na…
Van kolen naar aardgas – De Nederlandse aardgastransitie
In 1969 reden tweeduizend kolenboeren luid toeterend door Den Haag, omdat ‘hun geduld ten einde’ was gekomen. ‘Met aardgaswarmte kolenhandel in de kou’, zo klaagde het…
Klaprozen in Verdun en bevers en beren in Tsjernobyl
In ‘Verlaten oorden’ beschrijft de Schotse journaliste Cal Flyn verschillende van locaties, zoals de ‘vervreemdingszone’ rondom de kerncentrale van Tsjernobyl in Oekraïne en de voormalige slagvelden…
Brieven aan Camondo
De 'Brieven aan Camondo' nodigen je uit te kijken naar luxueuze schoonheid maar voeren je eveneens langs een sjofele sjtetl.…
Hitlers hofhouding – De intieme kring tijdens het Derde Rijk en daarna
Het beeld dat in de populaire media is ontstaan van de Führer is lang niet altijd wetenschappelijk onderbouwd. Ook de memoires van de mensen die Hitler…
Een Joodse kijk op kunst in 50 meesterwerken
In het eind vorig jaar verschenen boek Kunsjt! biedt Jaron Beekes de lezer een joodse kijk po vijftig meesterwerken uit de kunst. Waarom is Michelangelo’s David…
Brood is beschaving
Volgens de overlevering vergat een nederige landbouwster in het Egypte van de Farao’s haar pannenkoekdeeg ergens in de hoek van de keuken. Pas na uren merkte…
Odysseus in meervoud
Het is een van de mooiste verhalen misschien wel uit de westerse literatuur. Als de Griekse held Odysseus op zijn terugreis naar Ithaka met zijn mannen…
Kardinaal Johannes Willebrands: een biografie
Kardinaal Johannes Willebrands (1909-2006) zette zich tijdens zijn leven in voor het verbeteren van de contacten tussen de katholieke kerk en andere christelijke en niet-christelijke gemeenschappen.…
Interneringskamp op Urk tijdens de Eerste Wereldoorlog
Urk ten tijde van de Eerste Wereldoorlog. Aan de rand van het toenmalige eiland stond in 1915 een met prikkeldraad omheinde houten barak. Daar waren Belgische,…
Bijzondere en onbekende verhalen over de Holocaust
De artikelen die Prenger in zijn bundel samenbrengt zijn stuk voor stuk het lezen meer dan waard. Dat zijn ze vooreerst omdat de auteur zijn thema’s…
De zin van het Duitse verzet tegen Hitler
Niet alle Duitsers vormden ten tijde van het Derde Rijk een kudde schapen die zich gedwee naar de ondergang liet leiden door de Führer. Tal van…
Waarom de Lage Landen geen eenheid vormen
Nederlanders en Belgen (althans Vlamingen) spreken dezelfde taal. En ook historisch gezien is er de nodige verwantschap. Toch zijn het heel uiteenlopende volkeren, met een ander…
Een foto, een gezin en de verborgen werkelijkheid van de Holocaust
In augustus 2009, terwijl ze in het archief van het United States Holocaust Memorial Museum op zoek was naar biografische gegevens over een hoogbejaarde SS’er, kreeg…
Churchill en de Blitz
Winston Churchill zelf had al jaren tevoren gewaarschuwd voor de Duitse oorlogszucht. Nu het zover was en hij het Verenigd Koninkrijk naar de overwinning moest leiden,…
Het verhaal van Wallonië – De uitdaging van eigenheid