De bakens verzetten – Herkomst en betekenis
Als je de bakens verzet (bijvoorbeeld vanwege goede voornemens op nieuwjaarsdag), gooi je het in figuurlijke zin over een andere boeg. Je gaat een andere koers…
Hoe het Amerikaanse Nederlands op het kerkhof belandde
Op zijn oranje fiets met niet al te beste banden rijdt historicus, journalist en columnist Philip Dröge vanuit New York langs een reeks plaatsen, waar vanaf…
Ketelmuziek – Herkomst en betekenis
Met het woord ketelmuziek wordt letterlijk kabaal bedoeld. Het begrip wordt bijvoorbeeld gebruikt om aan te geven dat ergens een oorverdovend lawaai vandaan komt. Ketelmuziek kan…
Er is geen kruid tegen gewassen – Herkomst en betekenis
Als we te maken hebben met een zaak die niet is te veranderen, wordt wel eens gezegd dat er "geen kruid tegen gewassen is". De situatie…
Ergens een boom over opzetten – Herkomst en betekenis
Als ergens uitgebreid over gekletst of gebabbeld wordt, zegt men soms dat de gespreksdeelnemers 'een boom opzetten'. Vaak gaat het om uitvoerige gesprekken of discussies.…
Heilig boontje – Herkomst en betekenis
Iemand die zich overdreven braaf voordoet wordt soms een 'heilig boontje' genoemd. Een dergelijk persoon komt vaak wat schijnheilig over. Hij of zij doet zich bijvoorbeeld…
Gepokt en gemazeld – Herkomst en betekenis
Wie gepokt en gemazeld is, heeft veel ervaring en is dus goed voorbereid op een bepaalde taak of uitdaging. Deze uitdrukking, die nog geregeld wordt gebruikt,…
Oktober wordt ook wel de ‘rozenkransmaand’ genoemd. Waarom?
De maand oktober staat van oudsher ook wel bekend als de 'rozenkransmaand'. Dit heeft alles te maken met een beroemde zeeslag uit 1571 waarbij een christelijke…
Wiens brood men eet, diens woord men spreekt
Deze uitdrukking geeft aan dat personen soms geneigd zijn de belangen en opvattingen te vertegenwoordigen van partijen waar ze van afhankelijk zijn, bijvoorbeeld qua inkomen.…
Iemands spreekbuis zijn – Herkomst en betekenis
Als je optreedt als vertegenwoordiger of woordvoerder van een ander persoon of een organisatie, wordt wel eens gezegd dat je als 'spreekbuis' fungeert. Dit woord verwijst…
Hoe de steden in de Sovjet-Unie van naam veranderden
Op 10 mei 2023 liet de Poolse regering weten dat de naam ‘Kaliningrad’ niet langer zal worden gebruikt in officiële Poolse opschriften en documenten. Deze Russische…
“Nederlandstaligen zijn in donkere tijden blijven steken”
In Albany maakten Nederlandstalige inwoners zich eind achttiende eeuw hard voor het behoud van waterspuwers, die gebruikt werden om regenwater mee af te voeren. Deze strijd…
Iemand op het schild hijsen of heffen – Betekenis en herkomst
Als er zeer positief over iemand wordt gesproken, zegt men weleens dat de persoon in kwestie op het schild wordt gehesen of geheven. Vaak gebeurt dit…
Van de prins geen kwaad weten – Herkomst en betekenis
Als je je van geen kwaad bewust bent, wordt wel eens gezegd dat je 'van de prins geen kwaad weet'. Vermoed wordt dat we deze uitdrukkingen…
Vloeken als een dragonder
Terwijl de uitdrukking ‘vloeken in de kerk’ nog regelmatig wordt gebezigd om aan te geven dat een bepaalde uitspraak of gedraging als uitermate ongepast wordt beschouwd,…
De linkse kerk – Betekenis en herkomst
Linkse politieke partijen worden, met name door personen met een conservatieve of rechtse oriëntatie, wel eens wat schamper aangeduid als "de linkse kerk". Hiermee worden linkse…
Chef Lege Dozen – Herkomst en betekenis
'Chef Lege Dozen' is een informele en wat denigrerende aanduiding voor een persoon in een organisatie die een hoge positie bekleedt, maar eigenlijk weinig te zeggen…
Wat is een ransel? Herkomst van ‘ransel’ en ‘afranselen’
Een "ransel" is een soort rugzak. Van oudsher werd de benaming vooral gebruikt voor de rugzakken van soldaten, maar later ook voor bijvoorbeeld de tassen van…
Het vinkentouw en de luistervink: herinneringen aan de vinkenjacht