Eeuwenlang voelden mensen zich verheven boven de natuur
Planten en dieren werden eeuwenlang slechts beschouwd als middelen bedoeld om te benutten als voedsel, medicijn of bouwmateriaal. En alles dat de mens in de weg…
De NSB was helemaal niet ‘gematigd antisemitisch’
Hoe antisemitisch was de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB)? Omdat de Nederlandse politieke partij voor de oorlog Joodse leden had en partijleider Anton Mussert in de jaren dertig…
Een Frans baanwachtershuisje als middelpunt van de geschiedenis
Wie woont in een huis van minstens een eeuw oud, is hier slechts een tijdelijke passant in de geschiedenis. Voor jou woonden er anderen met elk…
Kampportretten van Bep Rietveld
Honderden portretten zou ze naar eigen zeggen hebben getekend. Bep Rietveld, de dochter van de bekende ontwerper Gerrit Rietveld, overleefde de Japanse gevangenkampen in Nederlands-Indië. In…
Raadpensionaris: eerste minister, maar geen premier
Een raadpensionaris is een kruising tussen een topambtenaar en een politicus. Aan het begin van zijn boek 'De eerste minister van de Republiek' trekt geschiedenisleraar Jaap…
‘Het witte bussenplan’ – Een van de grootste reddingsacties van de oorlog
Op 23 april 1945 en de daarop volgende dagen werden vele vrouwen uit concentratiekamp Ravensbrück gered. Hieronder bevonden zich enkele honderden Nederlandse vrouwen, waarvan een deel…
Hoe Hollandia van de kaart verdween
Het was een laatste tik tegen het zere been van Nederland als oude koloniale macht in de Indonesische archipel. In 1962 moest Den Haag noodgedwongen de…
Na de Zeevolken
De transitie van Bronstijd naar IJzertijd was geen volledige instorting; net zoals de diverse delen van het Romeinse Rijk in de vijfde eeuw na Chr. op…
Joseph Roth en de nasleep van de Eerste Wereldoorlog
Als de Eerste Wereldoorlog na de wapenstilstand van 11 november 1918 voor hem is afgelopen, gaat de Habsburgse legerverslaggever van de 'Illustrierte Kriegszeitung' Joseph Roth als…
Grootvaders met een verborgen oorlogsverleden
Björn Rzoska is de kleinzoon van een Vlaamse Oostfronter en een Poolse vrijheidsstrijder. Althans zo wil de overlevering het. Over zijn grootvader Stefan werd verteld dat…
Al voor de Kristallnacht was antisemitisch geweld in Duitsland aan de orde van de dag
De nazi’s lieten ten opzichte van de Joden in 1933 al zien waartoe ze in staat waren en degenen die hun een halt hadden kunnen óf…
Een ontdekking van de wereld in de achttiende eeuw
Zo'n driehonderd jaar geleden maakte de Gentse priester Michael de Febure (1663-1755) de reis van zijn leven. In 1721 stapte hij op verzoek van de Gentse…
Het schouwtoneel van de Nieuwe Wereld
De collectie De Bry is het magnum opus van de Vlaams-Duitse graveur Theodor de Bry en zijn zonen. Tussen 1590 en 1623 stelden zij een omvangrijke…
‘Waarom de middenpartijen gingen jagen op de kiezer’
In de de loop van de jaren zestig ontzuilde Nederland en werden de tegenstellingen tussen de politieke partijen belangrijker. De kiezer ging kiezen.…
In de Antwerpse kathedraal was het vroeger een drukte van belang (en het stonk er vreselijk)
De kathedraal was in de vijftiende en zestiende eeuw ook een ontmoetingsplaats waar roddels te rapen vielen, waar men zonder gêne met krijsende kinderen, met de…
Een Indiaanse geschiedenis van de Verenigde Staten
Hoogleraar Ned Blackhawk windt er geen doekjes om: het is tijd voor een nieuwe Amerikaanse geschiedschrijving die plaats inruimt voor de oorspronkelijke bewoners. Eeuwenlang waren de…
Een geschiedenis van militair leiderschap
In 'Conflict' onderzoeken historicus Andrew Roberts en generaal David Petraeus hoe moderne oorlogsvoering zich sinds de Tweede Wereldoorlog heeft ontwikkeld.…
Een onmogelijke opgave in Indië: humanitair kolonialisme
VOC-bestuurder Herman Warner Muntinghe is wel gezien als voorloper van Multatuli die in 1860 zijn geruchtmakende boek 'Max Havelaar' publiceerde. Net als Multatuli was Muntinghe tegen…
‘Facemaker’ Harold Gillies gaf verminkte soldaten in WOI hun waardigheid terug