Alexandra David-Néel, oriëntaliste zoekend naar grote hoogten
De Frans-Belgische ontdekkingsreiziger en schrijver Alexandra David-Néel bezocht in 1924, als eerste westerse vrouw, de verboden stad Lhasa in Tibet.…
De VOC in India – Kletsbankjes en een onbekende held
In de Zuid-Indiase deelstaat Kerala weet ieder schoolkind wie de roemruchte VOC-bevelhebber Eustache de Lannoy was. Er staat niet voor niks een gedenkzuil voor hem. In…
Dieren in WOII: Helden en martelaren in dienst van de mensheid
Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn dieren op verschillende manieren ingezet. Sommigen ontpopten zich tot ware helden en ontvingen daadwerkelijk onderscheidingen.…
Alleen door Afrika – Het opzienbarende fietsavontuur van Kazimierz Nowak
In 1931 trok de Poolse journalist Kazimierz Nowak naar Afrika. Per fiets reisde hij helemaal naar het zuidelijke punt van het Afrikaanse continent. Tijdens deze barre…
Het Mundaneum, het papieren internet
Het Mundaneum wordt wel het ‘internet avant la lettre’ of 'papieren internet' genoemd. In de eerste helft van de vorige eeuw was het een poging van…
Gepassioneerde verzamelaars door de eeuwen heen
Al eeuwenlang heeft de mens de neiging om dingen te verzamelen en te bewaren, altijd koortsachtig op zoek naar nieuwe aanvullingen. Wat bezielt de verzamelaar? En…
Huidaandoeningen kunstig verbeeld in was
Het is het best geheim gebleven museum van Parijs. In reisgidsen wordt het niet vermeld. Parijzenaars kennen wel Hôpital de Saint-Louis, maar hebben nooit gehoord van…
Eugène Dubois, de ontdekker van de Javamens
In Indonesië kennen alle kinderen hem; op school wordt onderwezen wie Eugène Dubois was, hier is hij vrijwel onbekend. Hij reisde met een missie: Darwin’s ‘missing…
Suriname Massala – Een bont, historisch integratieproces
Al eeuwenlang ondergaan de inheemse volken de invloed van anderen die zich in Suriname vestigen; kolonisten (Portugezen, Fransen, Engelsen, Nederlanders) die er werkers naar toe brachten…
‘Wie weet nog hoe levertraan rook?’
Het is verdienstelijk dat er een boek speciaal aan geuren gewijd is, en je na lezing allerlei wetenswaardigheden ‘hebt opgesnoven’. Een andere verdienste van dit ‘pionierswerk’…
Schoenenfabrikant Bata maakte niet alleen schoeisel, maar liet ook dorpen bouwen
Als jongetje ging ik met mijn ouders schoenen kopen op de Haagse Frederik Hendriklaan. Bata-schoenen: stevig en toch betaalbaar; doe maar gewoon, dan doe je al…
Auzoux en zijn anatomische modellen: onderwijs in papier-mâché
Anatomische modellen werden vroeger van bijenwas en kunststof gemaakt, maar ook van papier-maché: prachtig nagebootst, goed geconserveerd gebleven en als driedimensionale puzzels uit elkaar te halen.…
Paul Julien – De laatste ontdekkingsreiziger
Paul Julien (1901-2001) wordt vaak de ‘laatste ontdekkingsreiziger’ genoemd. De Nederlandse antropoloog verwierf in de na-oorlogse jaren grote bekendheid door zijn Afrikaanse reisverslagen. Ook hield hij…
Het wonderbaarlijke en vreemde leven van Chas Gerretsen
Hij heeft gedaan waar veel kleine jongetjes alleen maar van dromen. Hij jaagde zijn hartenwensen na: werd cowboy, krokodillenjager, vloog mee in een straaljager en werkte…
Ghotuls – Een unieke jeugdcultuur in India
Lex Veldhoen ontdekte in 2011 een uniek, eeuwenoud, maar vrijwel onbekend fenomeen in de Indiase samenleving: Ghotuls. Dit is een sterk afwijkende jeugdcultuur met gemeenschappelijke (slaap)ruimten…
Charles Waterton – Excentriek taxidermist
Hij was excentriek en veelzijdig, liep op blote voeten, beklom de Sint Pieter en praatte niet alleen met bomen, maar zat er tot vlak voor zijn…
Knekels van zes miljoen doden in de catacomben van Parijs
Onder Parijs bevinden zich, deels al eeuwenlang, op drie niveaus gangenstelsels: vlak onder de straat het rioleringsstelsel, op tien meter diepte de metro en daar ver…
Dutch Burghers: trotse nazaten van de VOC in Sri Lanka
Kakhusie (toilet), bonci (boontje) strieker (strijkijzer) en oralosu-va (horloge) zijn enkele Sri Lankaanse woorden die herinneren aan de ‘Hollandse tijd’. De huidige Dutch Burghers vieren nog…