De aanslagen op keizer Wilhelm I (1878)
Op zondagmiddag 2 juni 1878 reed keizer Wilhelm I in een open koets van zijn paleis naar de Tiergarten. Het was ruim drie weken nadat Max…
Gesprekshonger: de naoorlogse overlegcultuur
Kun je maatschappelijke en politieke tegenstellingen verkleinen of zelfs laten verdwijnen door het organiseren van intensieve gesprekken over heikele onderwerpen? Het Nederlands Gesprek Centrum (NGC) denkt…
Halsstarrige behoudzucht en megalomane uitbreidingsdrift
Ze waren me eigenlijk nooit speciaal opgevallen, die twee malle huisjes die in de gevel van het Victoriahotel in Amsterdam opgenomen zijn. Pas toen ik de…
Wandelen over de beenderen en restanten van de Eerste Wereldoorlog
"De grond zit zo vol gaten en littekens, is uit elkaar gereten door granaten en ligt vol verwrongen prikkeldraad, dat het jaren zal duren voordat hij…
Hoe pluk je een roos?
Bij uitgeverij Verloren verscheen een nieuwe vertaling van de beroemde dertiende-eeuwse Roman van de Roos. Het van origine Franse verhaal is door de Amsterdamse emeritus hoogleraar…
Peperstraten hebben (vaak) helemaal niets met peper te maken
Nederland heeft zeker 108 Peperstraten, Peperwegen of Peperstegen. Veel van die straten zijn helemaal niet vernoemd naar de peper zoals wij die kennen uit de keuken.…
Het leger was voor losers
Er is iets geks aan de hand, vindt Herman Vuijsje. Toen hij in de jaren zestig werd opgeroepen voor de dienstplicht, wrong hij zich daar met…
Verdeeldheid binnen het Indiase nationalisme
Twee kwesties zorgden steeds weer voor verdeeldheid binnen het Indiase nationalisme. De eerste had met de middelen te maken. Met welke middelen moesten de nationalisten hun…
Het kameleontische leven van Herman Willem Daendels
Een bijnaam van de patriot Herman Willem Daendels luidt ‘de kleine Napoleon’. Of de vergelijking met de ‘grote’ Napoleon wel helemaal rechtvaardig is, kun je je…
Hélène Dutrieu, de onversaagde ‘menselijke pijl’
Schoenmaat 35, 45 kilo, amper anderhalve meter: één brok durf, moed, koppigheid, doorzettingsvermogen, vermetelheid, wilskracht… Hélène Dutrieu (1877-1961), een Belgische sportvrouw die bakens verlegde: wielrenster, wereldkampioene,…
Het grootste dier ter wereld ooit
Het is een eenvoudige, maar belangrijke constatering die het waard is nog eens herhaald te worden: het grootste dier dat ooit heeft geleefd leeft hier en…
“De erfgename van paus Johanna”
Met haar historische roman probeert Helga Glaesener mee te surfen op de succesroman van Donna Cross die handelt over pausin Johanna die als paus Johannes rond…
Nederlandse slaven in Noord-Afrika
Tussen 1600 en 1800 werden in diverse delen van Noord-Afrika duizenden Nederlanders tot slaaf gemaakt. Slechts een vijfde deel van hen keerde terug, ondanks dat verwanten…
Geen lont in het kruitvat – Vrij-socialisten en anarchisten in Noord-Nederland
‘Welkom op ons ‘vry socialisties, anti militaristies, alcohol en drugsvry terrein’. Kampeerterrein ‘Tot vrijheidsbezinning’ in Appelscha begroet de bezoeker nog in jaren zeventig spelling.…
De 10 beste geschiedenisboeken van het jaar
Zaterdag is de longlist met tien genomineerden voor de Libris Geschiedenis Prijs 2023 bekendgemaakt. De prijs bekroont historische boeken die een algemeen publiek aanspreken.…
Te weinig compassie – De Heidemaatschappij en de Tweede Wereldoorlog
In 1998 kwam het internationale ingenieursbedrijf Arcadis in opspraak. Een voormalige dwangarbeider uit een van de Joodse werkkampen uit de Tweede Wereldoorlog had in een brief…
Hoeveel klein kwaad mogen we toestaan om het grote kwaad te weerstaan?
Eichmann en de zijnen verkeerden in de overtuiging dat elk middel, elk (klein en groot) kwaad geoorloofd was om de tegenstanders van Hitlers rassenutopie te bestrijden.…
Hoe Amsterdam met Benno Premsela (1929-1997) uit de kast kwam
Amsterdam staat al jaren bekend als een tolerante stad met een bloeiende homogemeenschap. In de jaren negentig was Amsterdam zelfs Gay Capital of the World. Deze…
Vond de barbaar zichzelf ook een barbaar?