Drop als ‘vaderlandslievend stukje oorlogsherdenking’
Voor de Tweede Wereldoorlog lag de nadruk in de dropreclames veelal op de gezondheidseffecten van het snoep. Na de oorlog werd plots de nadruk gelegd op…
De overheid als dienares van God
Na 1848 deed in Nederland een nieuwe bestuurscultuur haar intrede. Onder het patriarchale bestuur van koning Willem I was de samenleving passief, gehoorzaam en volgend geworden.…
De onbedoelde Surinaamse samenleving
In de 'onbedoelde samenleving' van Suriname werden volkeren uit alle windstreken bij elkaar gezet, terwijl ze elkaars taal niet spraken, een andere cultuur en gewoontes hadden,…
Dwangarbeiders, op transport naar een onbekende bestemming (1943)
Honderdduizenden Nederlandse mannen werden tijdens de Tweede Wereldoorlog gedwongen om in Duitsland te werken. Deze Arbeitseinsatz was een cruciale en nietsontziende manier om de oorlog gaande…
Van addergebroed tot billenkoek – een bijzonder woordenboek
Een paar jaar geleden begon het scenarioschrijver en taalliefhebber Rogier Proper op te vallen dat jonge mensen allerlei woorden die hij gebruikte, volstrekt niet meer begrepen.…
Briek Schotte, de laatste echte ‘Flandrien’
Van vrijwel elke foto van de Vlaamse wielrenner Briek Schotte straalt de wilskracht af. Een doordouwer. Een taaie strijder voor wie werkwoorden als stoempen en tjaffelen…
De klokken van Karel V
Waarom verstopte Cleopatra zich in een tapijt en zat Alexander de Grote in een tentje te huilen? Hoe belandde Marco Polo in de gevangenis en Jeanne…
De angst voor de ‘imbiciele’ vrouw en de strijd om de broek
De negatieve typeringen van het vrouwelijk geslacht waren eeuwenlang dominant: de vrouw was ijdel, gevaarlijk, onbetrouwbaar en bedrieglijk. Met haar verleidingskunsten kon zij mannen betoveren, maar…
Geschiedenis van de eerste terrasjes
Het gebeurt al bij de eerste zonnestralen van het jaar. De tafels en stoelen worden buitengezet. Parasols worden opengeklikt en we installeren ons op een terrasje.…
Psycholoog onderzocht Hitler in 1924: “Een ziekelijke psychopaat”
Toen Hitler na zijn mislukte staatsgreep, de Bierkellerputsch van 8 en 9 november 1923, in de Landsberg-gevangenis belandde werd hij onder meer onderzocht door een psycholoog.…
De Germaanse geest in de hoofden van naoorlogse Duitsers
Die Slag bij het Teutoburgerwoud, tegen de grens van het huidige Nederland aan, is misschien wel de eerste gedocumenteerde uiting van de Teutoonse furie.…
NSB-aannemer ir. Brusse, het oliemannetje van de bouwwereld
Geert-Jan Mellink verdiepte zich in de geschiedenis van de Nederlandse bouwwereld tijdens de bezetting. Een opmerkelijke rol was toen weggelegd voor NSB-aannemer ir. R.A.Th. Brusse. Hij…
Herman Warner Muntinghe, architect van de koloniale staat
Herman Warner Muntinghe was de belangrijkste grondlegger van de nieuwe koloniale staat die in de vroege negentiende eeuw in de Indonesische archipel ontstond.…
De ontwikkeling van de symfonie (en een bijna gecastreerde Joseph Haydn)
De symfonie is ontstaan in de achttiende eeuw vanuit de Italiaanse opera-ouverture, de sinfonia, wat letterlijk ‘samenklank’ betekent. Daarmee werd het spel van het ensemble zónder…
Als/dan en andere eeuwige taalkwesties
Mensen moeten zich niet alleen aan taalfouten ergeren. Men kan ze ook met verwondering bekijken. Wie dat doet, zal volgens Marten van der Meulen zien dat…
In 1917 reed een vrouw de Elfstedentocht uit (tot ongenoegen van Pim Mulier)
Janna van der Weg uit Leeuwarden reed in 1917 de Elfstedentocht volledig uit. Dit tot groot ongenoegen van sporticoon Pim Mulier, die tot overmaat van ramp…
Burgeropstand in Vlaanderens waanzinnigste eeuw (1301)
"Samen met enkele andere vollers stormde Pieter op de geknielde mannen af. Met welgemikte slagen van zijn goedendag klopte hij de ene na de andere schedel…
‘Jouw God is een stomme ezel’
Het idee van een lijdende god was voor veel Romeinen nog even belachelijk en absurd als het concept van een verlosser die een slavendood stierf. Marcus…
Concert van Frank Sinatra zorgde in 1989 bijna voor kabinetscrisis