De verdeelde Staten van Amerika
In de afgelopen vijftig jaar zien we in Amerika een hele reeks ‘Culture Wars’, een richtingenstrijd waarbij conservatieven proberen traditionele waarden en normen uit het verleden…
Loesje transformeerde oubollige tegeltjeswijsheden tot iets hips
In november 2023 blies Loesje veertig kaarsjes uit. Het fictieve postermeisje kwam in 1983 ter wereld in Arnhem, in het kille actieklimaat van kraken en angst…
De ontdekking van Kaap Hoorn (1616)
We kunnen ons moeilijk voorstellen wat Isaac le Maire deed op 25 januari 1616 rond de middag. Zat hij te mijmeren in zijn bevroren warmoestuin? Als…
‘Zonder Jan de Koning geen CDA’
Jan de Koning speelde een belangrijke rol bij de oprichting van het CDA. Als minister voor Ontwikkelingssamenwerking was hij verder belangrijk voor Dries van Agt en…
Napoleon wilde bedienden die hij ‘een schop onder hun kont’ kon geven
Als militair gewend om velerlei ontberingen te doorstaan – vermoeidheid, honger, dorst, regen, hitte en kou – kon Napoleon zich na het bereiken van de hoogste…
Plato en Aristoteles over barbaren en slaven
Slavernij is voor Plato geen toestand waarin iedereen toevallig terecht kan komen, maar een aparte, ondergeschikte categorie van mens-zijn. Slaven zijn fundamenteel anders dan andere mensen,…
Napoleon’s communicatieapparaat in infographics
In een rijk dat voortdurend groeide en geconfronteerd werd met permanente oorlog op extern fronten, was communicatie van het grootste belang. De keizer hield zich dagelijks…
Nomen est omen: Lodewijk de Twister (1289-1316)
Laten we wel zijn: als jouw partner de hele tijd met iedereen ruziemaakte, dan ging jij toch ook op zoek naar vertier buitenshuis? Margaretha van Bourgondië,…
Schoot koning Leopold I de laatste wolf van België?
De mannetjeswolf die in 1844 door de eerste koning der Belgen zou zijn neergeschoten, nam in de volksmond al snel gigantische proporties aan. In re-enactments door…
De vervolging van joods Alkmaar
Op 5 maart 1942 verliet het overgrote deel van de Alkmaarse joden de stad, met achterlating van alles wat hun dierbaar was. Naar telling van de…
Een Universele Beschaving onder handbereik?
Het eerste kwart van de eenentwintigste eeuw stond tot dusver bol van oorlog, conflicten, klimaat- en milieuproblemen en zelfs een pandemie. Het biedt een bitter contrast…
Van Amsterdam naar Batavia
Wie in de negentiende eeuw van Nederland naar Nederlands-Indië wilde voer mee op een zeilend koopvaardijschip. De reis rond Kaap de Goede Hoop duurde enkele maanden…
Vreugde en verdriet – de mooiste geschiedenis van België
Geschiedenis wordt meestal geschreven. Maar niet altijd. Soms wordt geschiedenis ook geschilderd. Dan brengen kunstenaars een belangrijke gebeurtenis in beeld, proberen ze de tijdsgeest te vatten…
Niet de mens maar de sabbat vormt de kroon op de schepping
Je zou geneigd zijn de mens te zien als kroon op de schepping, en zo is de tekst ook uitgelegd. Zo simpel is het echter niet.…
Jan Jumelet, burgemeestersbeul en spion op het provinciehuis
Spionnen, infiltranten, verraders en intriganten. Je hebt ze in elke oorlog en tijdens elke bezetting. Zo ook in de provincie Noord-Holland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Daar…
Dinomanie: van stenen balzak tot geëxplodeerde botten
Hoewel de Verenigde Staten de fakkel intussen al een hele tijd geleden hebben overgenomen, was het Verenigd Koninklijk eigenlijk de bakermat van de dinowetenschap. De eerste…
‘Ik werd gedoopt op de dag dat Frankrijk Duitsland de oorlog verklaarde’ (1870)
Opgroeiend in een Duits-Nederlands gezin raakte Bas von Benda-Beckmann al vroeg gefascineerd door de Tweede Wereldoorlog. Toen hij dertien was hoorde hij voor het eerst dat…
Castellum Hoge Woerd – ontdekking van een Romeins fort bij Utrecht
Wie iets over Romeins Utrecht wil weten, komt onvermijdelijk als eerste op het spoor van de vier castella in de provincie. Ze behoren alle vier tot…
Eerste ‘stablecoin’ ter wereld werd 416 jaar geleden uitgevonden in Amsterdam