Een van de beschilderingen in de grafkelder
Een van de beschilderingen in de grafkelder (Foto: Vlaams minister van Onroerend Erfgoed)

Beschilderde grafkelder uit 14de eeuw ontdekt in Brugge

///

Tijdens een archeologische opgraving bij het Onze-Lieve-Vrouwekerkhof in Brugge is een beschilderde grafkelder uit de veertiende eeuw ontdekt. De Vlaamse overheid spreekt van een topvondst.

Vorige week dinsdag startte een grootschalige opgraving van een deel van het Onze-Lieve-Vrouwekerkhof langs de Mariastraat in Brugge. Eerder dit jaar werd al een deel van het kerkhof opgegraven in een kleine testput. Daarbij werd het skeletmateriaal aangetroffen van zevenentwintig individuen, nog goed herkenbaar na al die eeuwen onder de grond. Bij deze opgravingen werden ook kistnagels gevonden, de resten van eenvoudige houten kisten. Ook dit keer stuitten de archeologen al snel op de eerste individuen, op zo’n vijftig centimeter onder de huidige rijweg.

Behalve skeletten hebben archeologen begin vorige week ook twee grafkelders gevonden, waarvan een exemplaar “bijzonder mooi beschilderd” is. Dirk De fauw, burgemeester van Brugge:

“Toeristen komen vanuit alle hoeken van de wereld naar Brugge om onze Vlaamse Primitieven te bewonderen of moderne kunst te ontdekken tijdens de Triënnale, maar ook onder de grond beschikken we dus over uitzonderlijke schilderkunst.”

Toegang tot de beschilderde grafkelder in Brugge (Foto: Vlaams minister van Onroerend Erfgoed)

De grafkelder die begin vorige week is gevonden is rijk versierd. Op de lange zijden staat centraal een engel zwaaiend met een wierookvat, gevat tussen verschillende kruis- en bloemmotieven. Op een van de korte zijdes staat een calvariescene afgebeeld: zijnde Jezus aan het kruis, geflankeerd door Maria en de apostel Johannes. Op de andere zijde is een zogenoemde ‘Sedes sapientiae’ te vinden: een afbeelding van Maria met kind gezeten op een troon. Op basis van deze beschilderingen is de grafkelder in de (late) veertiende eeuw gedateerd.

De Onze-Lieve-Vrouwekerk van Brugge, gezien vanaf de Bonifaciusbrug.
De Onze-Lieve-Vrouwekerk van Brugge, gezien vanaf de Bonifaciusbrug. (CC BY 2.0 – Wolfgang Staudt – wiki)
De inhoud van de grafkelder is nog niet grondig onderzocht, maar de archeologen denken dat het om een onverstoord graf gaat. Onder de aarde zijn sporen zichtbaar van één individu in anatomisch verband en restanten van het kisthout. Archeologen van BAAC Vlaanderen zullen beide grafkelders in samenwerking met enkele andere diensten de komende tijd verder opgraven en onderzoeken.

Onze-Lieve-Vrouwekerk van Brugge

De Onze-Lieve-Vrouwekerk wordt voor het eerst vermeld in schriftelijke bronnen in 1075, maar is zeker ouder. Ze is een dochterkerk van de kerk van Sijsele, die eigendom was van de Utrechtse bisschopskerk. In het verleden werden al diverse archeologische vondsten en waarnemingen gedaan in en rond de Onze-Lieve-Vrouwekerk. Een voorbeeld is de beschilderde grafkelder van Maria van Bourgondië die in de kerk nog zichtbaar is. Bij opgravingen in het hoogkoor van de Onze-Lieve-Vrouwekerk in 1979 zijn, onder leiding van Hubert De Witte, aanwijzingen gevonden van een pre-Romaans bedehuis uit de negende eeuw.

Ook interessant: Korte geschiedenis van de Brugse reien
…of: Over zwarte zwanen en geschiedenis
Boek: Brugge, een middeleeuwse metropool 850-1550