Geschiedeniswinkel - Duizenden geschiedenisboeken

Faillissement VOC juist uitgesteld door corruptie en hebzucht

Een in 1606 door de VOC uitgegeven aandeel
De Verenigde Oost-Indische Compagnie, de trots van de Nederlandse Gouden Eeuw en de eerste multinational ter wereld, is niet ten onder gegaan aan de hebzucht en corruptie van haar eigen medewerkers, zoals lang werd aangenomen. Integendeel, de inhaligheid van de laatste VOC-medewerkers stelde de teloorgang juist nog wat uit.

- ad -

Dit stelt althans de jonge historicus Chris Nierstrasz in zijn dissertatie waarmee hij gisteren aan de Leidse universiteit is gepromoveerd.



Bekend was reeds dat VOC-medewerkers het monopolie dat de handelsmaatschappij in de Oost had afgedwongen ontdoken en er eigen lucratieve handeltjes op na hielden, het zogenaamde ‘lorrendraaien’. Nierstrasz onderzocht onder meer de privé-archieven van deze VOC’ers en ontdekte dat dit lorrendraaien de Compagnie niet zozeer geld kostte, maar juist de broodnodige financiering in het laatje bracht.

- advertentie-

- ad -
- advertentie -

De organisatie, in 1602 opgericht, was de eerste ter wereld die middels het uitgeven van aandelen vreemd kapitaal aantrok. Toen de zaken in de loop van de 18e eeuw minder goed liepen, gaven de bewindvoerders geen nieuwe aandelen meer om zo het bedrijfskapitaal niet te veel te laten verwateren. De VOC kwam hierdoor in financieringsnood en zocht naarstig naar andere bronnen van financiering. Zij vond deze in de VOC-medewerkers die met hun ‘lorrendraaien’ een aardige cent bijverdienden. De Compagnie kocht hiermee handelswaar in Azië in, die zij in Europa met winst weer verkocht. De lorrendraaiende medewerkers kregen hun investering vervolgens weer met rente terug.

De VOC maakte aan het einde van de 18e eeuw in toenemende mate gebruik van deze financieringsmethode, een ontwikkeling die ervoor zorgde dat haar medewerkers zich steeds meer distantieerden van de organisatie zelf. De VOC hield op 17 maart 1798 op te bestaan, waarna haar schulden en bezittingen op de Republiek overgingen.


Verder speuren:

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister


Uit het archief:

  • De Arabische Opstand van 1916

    De Arabische Opstand van 1916

    De side show van de Eerste Wereldoorlog: de Arabische Opstand van 1916. In de Arabische wereld levert die verhalen op die met hoofdletters wordt geschreven.Lees bericht »
  • Beeldreligie: “Schandalige godslastering bij de VARA!” (1964)

    Beeldreligie: “Schandalige godslastering bij de VARA!” (1964)

    Van 1963 tot 1966 zond de VARA een satirisch televisieprogramma uit met de bijzondere titel “Zo is het toevallig ook nog eens een keer”. De show was gebaseerd op het door de Britse journalist David Frost gepresenteerde BBC-programma That Was …Lees bericht »
  • Sporen door de Zuiderzee

    Sporen door de Zuiderzee

    In de tweede helft van de negentiende eeuw werd het ene na het andere plan gelanceerd om de Zuiderzee af te dammen en (deels) droog te maken. Dit bood kansen voor een nieuw vervoermiddel: de trein.Lees bericht »
  • Verplicht te stemmen

    Verplicht te stemmen

    In 1970 werd de opkomstplicht bij verkiezingen afgeschaft. De gemeenteraadsverkiezingen van dat jaar waren de eerste verkiezingen waarbij mensen niet meer verplicht werden te stemmen. - ad - Twitter Facebook Pin It WhatsApp E-mailLees bericht »

Veel meer tips ➱


Populaire geschiedenisboeken:

Spinozoland - Maxime RovereMoederstad - Philip DrögeBoeken bij de Netflix-serie BridgertonLied van de Goden - Reggie BaayDe tuinen van Buitenzorg - Jan Brokken

Bekijk hier meer geschiedenisboeken of recenseer de boeken die al las