Gezocht: nazaten van vrijheidsstrijder Grutte Pier

Bisto der ek ien fan?

Het Fries Archief Tresoar heeft een groot project opgezet om nazaten te vinden van de Friese volksheld en vrijheidsstrijder Grutte Pier (ca. 1480-1520). Op de speciale website www.gruttepierdefamylje.frl kan onderzocht worden of men familie is van de beroemde Fries.

De dapperheid van Grote Pier, anno 1516, 19e-eeuws schilderij dat de strijd van Grote Pier verheerlijkt (Johannes Hinderikus Egenberger)
De dapperheid van Grote Pier, anno 1516, 19e-eeuws schilderij dat de strijd van Grote Pier verheerlijkt (Johannes Hinderikus Egenberger)
Over Grutte Pier (eigenlijk Pier Gerlofs Donia geheten) gaan allerlei, veelal mythische, verhalen rond. Hij wordt onder meer vermeld in de Canon van Friesland. In 1515 werd zijn boerderij door Saksische huurlingen geplunderd en zijn vrouw om het leven gebracht. Uit wraak begon hij een verzetsstrijd.

Hij voerde onder meer, samen met zijn neef Wijerd Jelckama, in 1517 een rebellenleger aan bij de Tweede Belegering van Medemblik. Aanvankelijk verzette hij zich tegen de Saksen, daarna tegen de Hollanders, die hem de bijnaam “Kruis der Hollanders” gaven. De Fries was onder meer actief op zee. In totaal zou hij 28 Hollandse schepen hebben gekaapt.

In het Fries Museum in Leeuwarden is een zwaard van de vrijheidsstrijder te bewonderen. De negentiende-eeuwse historicus Conrad Busken Huet beschreef Grutte Pier als volgt:

- advertentie -

‘Hij was een boom van een kerel, donker van gelaat, breedgeschouderd, met een lange zwarte baard, van nature een ruw humorist, door de omstandigheden in een grote wreedaard herschapen. Uit persoonlijke wraak over bloedig onrecht, wat hem is aangedaan (in 1514) met het doden van bloedverwanten en de vernietiging van zijn eigendom, werd hij een vrijheidsstrijder.’

Volgens de overlevering hanteerde Grutte Pier in de strijd een uitspraak om te kunnen achterhalen wie Fries was en wie niet, zodat hij wist wie hij moest doden.

“Bûter, brea en griene tsiis, wa’t dat net sizze kin, is gjin oprjochte Fries.”

Stamboom

Via de website kunnen mensen die willen weten of ze familie zijn van de beroemde en beruchte Fries, informatie over hun stamboom opsturen. Wie familie blijkt te zijn van Grutte Pier krijgt een ‘Pierbewijs’. Het archief heeft onder meer alle geboorte- en sterfdata van alle overgrootouders van de inzender nodig.

Lees ook: Grutte Pier (ca. 1480-1520) – De grootste Friese vrijheidsstrijder
Boek: Frieslands verleden – De Friezen en hun geschiedenis in vijftig verhalen

Ben jij er ook één van Grutte Pier?

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister

Dit atikel is afkomstig van online geschiedenismagazine www.historiek.net

Gelijk naar geschiedenisboeken over: