Kantoor en schoolKantoor en school

Deel Romeins aquaduct gevonden in Nijmegen

Bij opgravingen in Nijmegen is een deel van het Romeinse aquaduct gevonden dat tussen Berg en Dal en Nijmegen liep. De vondst maakt volgens archeologen duidelijk welke route het aquaduct heeft gelopen vanaf de heuvels in Berg en Dal naar het Romeins legioenskamp in Nijmegen.

- ad -

De vondst werd gedaan in een bouwput aan de Bosweg in Nijmegen. Deze bouwput is inmiddels weer gesloten. De gemeente Nijmegen:

“Waar aan het maaiveld niets te zien was, bleek op een diepte van bijna 3 meter een diepe ingraving aanwezig te zijn, met een vlakke bodem. De archeologen interpreteren dit als resten van een houten bak of goot, waardoor het water stroomde. De sporen zijn gedocumenteerd en er zijn verschillende monsters genomen voor nader onderzoek. Hiervan zijn nog geen gegevens beschikbaar.”

Het belang van het aquaduct is volgens de archeologen groot. Hij maakte namelijk onderdeel uit van de militaire infrastructuur aan de Romeinse rijksgrens. Het aquaduct bestaat uit een verzameling van gegraven dalen, opgeworpen dammen en intussen verdwenen houten goten. Hiermee werden verschillende bronnen ten oosten van Nijmegen verbonden en werd het water over een ongeveer vijf kilometer lange route naar het legioenskamp op de Hunnerberg geleid. Op de Hunnerberg lag vanaf circa 71 na Chr. het enige legioen in wat nu Nederland is: de legio X gemina. Een Romeins legioen telt ongeveer 5.000 soldaten.

Rondom de legerplaats was een militaire stad gesticht (canabae legionis) waar ook nog eens duizenden mensen woonden en werkten. De schatting is dat er zeker 10.000 tot 15.000 mensen op de Hunnerberg woonden. De dagelijkse behoefte aan schoon drinkwater was groter dan er lokaal te vinden was. De Romeinse oplossing was het aquaduct. Dit bracht al het beschikbare drinkwater uit de wijde omgeving naar de Hunnerberg.

- advertentie-

- ad -
- advertentie -

Werelderfgoed

De overblijfselen van Romeinse legerplaatsen en de daarbij horende zaken als dit aquaduct maken deel uit van een serie gebieden waarvoor bij de UNESCO in Parijs de status van Werelderfgoed is aangevraagd. Het rijk en de drie provincies Gelderland, Utrecht en Zuid-Holland, samen met ruim twintig gemeenten, hebben een serie terreinen genomineerd om de werelderfgoedstatus te krijgen. Nederland doet deze voordracht samen met de Duitse Bundesländer Nordrhein-Westfalen en Rheinland-Pfalz. Het geheel staat bekend als de Nedergermaanse limes. Over de voordracht wordt in 2021 beslist.

Binnen deze voordracht is het Nijmeegse aquaduct het enige militaire aquaduct. Het is sowieso het enige bekende aquaduct in Nederland. De meest zichtbare delen in de gemeenten Berg en Dal en Nijmegen zijn jaren geleden al beschermd als archeologisch rijksmonument. De uitgegraven dalen van het Kerstendal en Louisedal zijn net als de opgeworpen dammen bij de Cortendijk en de Swartendijk na bijna 2000 jaar nog steeds in het landschap te zien.

Het terrein aan de Bosweg was al in beeld als mogelijk tracé voor het aquaduct, maar omdat er aan het maaiveld niets zichtbaar was bestond er nog twijfel. Die twijfel richtte zich niet op de vraag of er sprake was van een aquaduct, maar meer op de exacte loop en de vorm die het aquaduct hier heeft gehad. Dankzij het nu uitgevoerde onderzoek is nu duidelijk dat het aquaduct hier inderdaad lag, en dat het in een diepe geul ingegraven was.

Overzicht van boeken over het Romeinse Rijk

- ad -

Verder speuren:

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister


Uit het archief:

Meer tips ➱