De arrestatie van moordenaar Gavrilo Princip (1914)

Op 28 juni 1914 gaf de Servische boerenzoon Gavrilo Princip figuurlijk gezien het startschot van de Eerste Wereldoorlog. Samen met enkele andere revolutionaire jongeren had hij een aanslag voorbereid op de Oostenrijks-Hongaarse kroonprins Franz Ferdinand.

Twee pogingen om de kroonprins te doden mislukken die dag. Eerst wordt een bom verkeerd gegooid en later durft een ‘collega’ van Gavrilo Princip de trekker niet over te halen als Franz Ferdinand voorbijkomt. Doordat de chauffeur hierna toevallig een verkeerde straat inrijdt, komen de Oostenrijks-Hongaarse kroonprins en zijn vrouw Sophie onverwachts oog in oog te staan met Gavrilo Princip. Zelf verklaart Princip hier later over:

“Ik heb toen vanaf de stoep op de troonopvolger gericht, wat heel gemakkelijk was, want de auto minderde vaart. Ik wilde eerst een bom gooien, maar die was dichtgeschroefd en dat kostte te veel tijd en het was moeilijk om hem te gooien in de drukte, dus ik schoot een paar keer, misschien twee keer, ik weet niet precies, ik heb zelfs mijn hoofd afgewend toen ik schoot. Ik was zo opgewonden dat ik die bom niet eens had kúnnen gooien. Of ik slachtoffers had gemaakt, wist ik niet, want mensen begonnen op me in te slaan…” (248)




Gavrilo Princip

Gavrilo Princip

Gavrilo Princip probeert hierna zelfmoord te plegen maar zijn pistool wordt door omstanders uit zijn hand geslagen. Hij wordt overmeesterd en veroordeeld tot twintig jaar dwangarbeid. Gavrilo Princip sterft enkele jaren later, op 28 april 1918, in een gevangenis aan tuberculose.

Startschot

Na de aanslag blijft het enkele weken stil. Wenen overlegt in die periode met Duitsland. Op 23 juli 1914 stelt Oostenrijk een ultimatum aan Servië. De Serviërs moeten de verantwoordelijkheid van de aanslag op zich nemen en Oostenrijkse politieagenten op haar grondgebied toestaan die de moordzaak tot op de bodem uitzoeken. Servië accepteert de eisen, maar staat geen politieagenten op haar territorium toe. Oostenrijk verbreekt hierop op 25 juli de diplomatieke betrekkingen met het land. Een sneeuwbaleffect volgt en de Eerste Wereldoorlog wordt geboren. Princip blijkt letterlijk en figuurlijk het startschot voor de Eerste Wereldoorlog te hebben gegeven.

Op de foto boven dit artikel is te zien hoe Gavrilo Princip wordt gearresteerd. Het is een van de eerste journalistieke actiefoto’s in de geschiedenis.




Kurhaus rond 1935 (Nationaal Archief)
Het Kurhaus in Scheveningen is één van de beroemdste hotels van ons…
Howard Carter bij de tombe van Toetanchamon
De Britse egyptoloog en archeoloog Howard Carter (1873-1939) doet in november 1922…

- advertentie-


Historiek heeft een gratis mobiele app



Geschiedenis zoeken


Gerelateerde uitgaven:



Yuri Visser

About Yuri Visser

view all posts

Yuri Visser (1979) is de oprichter van Historiek. Vanuit Ermelo - waar hij samen met zijn partner en dochter van 4 woont - voert hij redactie over het platform (en de aanverwante projecten). Email: yurivisser@gmail.com | Twitter: yvisser



Download onze gratis app voor smartphone en tablet!

Historiek heeft een mobiele app, zowel beschikbaar voor Android als voor iPhone en iPad. Via de geschiedenis-app blijft u altijd op de hoogte van onze laatste berichten. Ook boekbesprekingen, blogs en onze historische achtergrondverhalen zijn via de app te lezen. Alle berichten die online staan, staan ook in de app. De geschiedenis-app wordt voortdurend uitgebreid en is natuurlijk helemaal gratis. Geschiedenis in de broekzak!

Download de app via de volgende links: