Week van de koloniale geschiedenis
Dark
Light

Pierewaaier – Betekenis en herkomst

1 minuut leestijd
We weten het niet helemaal zeker, maar dit zou wel eens een pierewaaier kunnen zijn. (CC0 - Pixabay - RyanMcGuire)
We weten het niet helemaal zeker, maar dit zou wel eens een pierewaaier kunnen zijn. (CC0 - Pixabay - RyanMcGuire)

Het begrip pierewaaier wordt nog steeds gebruikt als scheldwoord of als leuke term voor bijzondere figuren. Het houdt in dat iemand een losbol is, een doordraaier, een feestbeest, flierefluiter, nachtbraker of een vreemd, apart figuur. Ook wordt de term wel gebruikt voor personen die lang en dun zijn. Waar komt dit scheldwoord vandaan?

Pierewaaier afkomstig uit het Russisch

Volgens de meest gangbare verklaring is pierewaaier ontleend aan het Russische pirovát (пировать), dat aanvankelijk ‘heen en weer lopen op straat’ aanduidde. De term zou via zeemanstaal in het Nederlands zijn beland, vanuit Archangelsk. Later ging dit woord ‘feestvieren’, ‘fuiven’, ‘uitgaan’, ‘pret maken’, ‘nachtbraken’ of ‘ongericht en gezellig uitgaan’ betekenen. Het begrip pierewaaier – met ‘pierewaaien’ als werkwoord – komt minstens sinds 1666 in de Nederlandse taal voor.

Geen Haags woord…

In 1991 werd in de NRC gesteld dat ‘pierewaaier’ zou zijn afgeleid van ‘pier’: lekker over de pier uitwaaien. Het woord zou dus typisch Hagenees zijn en ontleend zijn aan lekker struinen over de pier in Scheveningen. Deze verklaring is kolder, al helemaal omdat het woord dus uit het Russisch stamt en al sinds de zeventiende eeuw bestaat. Dus ver voor de Scheveningse pier…

Ook interessant: De herkomst van het woord doerak
…Of: Top 25 Russische woorden in het Nederlands
Lijst met historische scheldwoorden

Bronnen

Internet
-https://www.ensie.nl/scheldwoordenboek/pierewaaier
-http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/pierewaaier
-https://www.dbnl.org/tekst/stoe002nede01_01/stoe002nede01_01_1881.php
-http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M053497.re.1
-http://allerdings.nl/pierewaaien-werkwoord-dag/
-http://www.mijnwoordenboek.nl/puzzelwoordenboek/PIEREWAAIEN/1

Enne Koops (1978-2023) was historicus en docent geschiedenis en maatschappijleer aan het Rietschans College in Ermelo. Zijn interesse ging uit naar onderwerpen als religie- en cultuurgeschiedenis, oorlogen, migratie, en de geschiedenis van Noord-Amerika, Nederland en Duitsland. Publiceerde vele artikelen op Historiek. Zie ook: In memoriam

Lezers maken Historiek mede mogelijk. Ons steunen kan op verschillende manieren. Lees hier meer.

Gratis nieuwsbrief

Meld u aan voor onze wekelijkse nieuwsbrief

48.299 actieve abonnees

"Ruim 48.000 geschiedenisliefhebbers ontvangen wekelijks onze gratis nieuwsbrief."

Meld u ook aan

Volg ons: