Iets met de mantel der liefde bedekken

Betekenis en herkomst
2 minuten leestijd
De broers Sem en Jafeth bedekken de dronken Noach met een kleed. Cham staat uiterst rechts.
De broers Sem en Jafeth bedekken de dronken Noach met een kleed. Cham staat uiterst rechts. (CC BY 4.0 - Wellcome images - wiki)

Wanneer iemand een fout maakt, en een ander besluit daar geen ruchtbaarheid aan te geven, dan wordt wel eens gezegd dat de gebeurtenis “met de mantel der liefde wordt bedekt”. Deze uitdrukking vindt zijn herkomst waarschijnlijk in de bijbel.

Wanneer het gaat om de herkomst van “iets met de mantel der liefde bedekken” wordt vaak verwezen naar de apostel Paulus. In zijn eerste brief aan de Korinthiërs schrijft hij:

[de liefde] bedekt alle dingen,
zij gelooft alle dingen,
zij hoopt alle dingen,
zij verdraagt alle dingen. 1 Kortinthe 13:7 Herziene Statenvertaling

Volgens de bekende taalkundige Stoett zou de mantel uit de uitdrukking een “aanschouwelijke uitbreiding” kunnen zijn van de liefde waarin in dit bijbelvers sprake is.

Noach

Ook wordt wel eens verwezen naar het verhaal van Noach, zoals opgetekend in het bijbelboek Genesis. Hierin wordt beschreven dat Noach, na de zondvloed, op een dag zoveel wijn drinkt dat hij dronken wordt. Hij ontkleedt zich hierna midden in zijn tent. Als zijn zoon Cham hem naakt ziet liggen loopt deze naar buiten en stelt zijn broers Sem en Jafeth op de hoogte. Deze pakken vervolgens een kleed, leggen dat op hun schouders en lopen achterwaarts de tent in waar ze de naaktheid van hun vader bedekken. Dit alles met het gezicht afgewend, zodat zij de naaktheid van hun vader niet zien. Volgens sommige lezingen is de uitdrukking hieruit voortgekomen, maar dan is het kleed dus wel vervangen door een mantel.

Mantelkinderen

Verder wordt nog wel eens verwezen naar een middeleeuwse gewoonte waarbij een buitenechtelijk kind door middel van een huwelijk alsnog werd “geëcht”. Tijdens de huwelijksvoltrekking nam de moeder het kind dan onder de linker slip van haar mantel mee. Deze kinderen werden om die reden ook wel eens “mantelkinderen” genoemd.

Bronnen

-https://herzienestatenvertaling.nl/teksten/genesis/9
-https://herzienestatenvertaling.nl/teksten/1korinthe/13
-https://www.hethuisvanoranje.nl/10%20Bastaard%20Kinderen/Indexbastaardkinderen.html
-Nederlandse spreekwoorden spreuken en zegswijzen – K. ter Laan
-https://www.dbnl.org/tekst/stoe002nede01_01/stoe002nede01_01_1518.php?q=mantel#hl1