Prinsenvlag niet van NSB-smetten vrij

Op deze NSB-poster weet het oranje-blanje-bleu zic gesteund door de Intaliaans fascisten en Nazi-Duitsland. (Illustratie via Krapuul.nl)

Op deze NSB-poster weet het oranje-blanje-bleu zich gesteund door de Italiaanse fascisten en Nazi-Duitsland. (Illustratie via Krapuul.nl)

PVV-ideoloog Martin Bosma, één van de vier PVV-Kamerleden die zich dinsdag hadden getooid met de Prinsenvlag op de kleding, verdedigde zich bij Powned tegen de kritiek dat hij en zijn partijgenoten in de Tweede Kamer een NSB-vlaggetje droegen:.

‘De Prinsenvlag is echt helemaal nooit gebruikt door de NSB’

Dat wordt tegengesproken door NSB-leider Anton Mussert persoonlijk, die in zijn memoires trots vertelde dat de Prinsenvlag de hele oorlog aan het NSB-hoofdkantoor op de Maliebaan in Utrecht wapperde, totdat dat in september 1944 door de Duitsers verboden werd:

Den 15den [mei 1940] ben ik vandaar gegaan naar het Hoofdkwartier te Utrecht, dat door de soldateska danig gehavend was, heb de leiding genomen van het op orde brengen en heb de vlag geheschen, de Princevlag, die daar iederen dag gewapperd heeft tot in September 1944 alle vlaggen moesten worden ingehaald op bevel van de [Duitse] Militaire Overheid. Het Hoofdkwartier der NSB is de eenige plaats in Nederland, waar onze vlag, ook gedurende de oorlogsjaren is blijven waaien. (Anton Mussert: Nagelaten bekentenissen)

De discussie over de Prinsenvlag laaide op toen zich vorige week zaterdag tussen de betogers tegen het regeringsbeleid op het Malieveld, die door PVV-leider Geert Wilders was georganiseerd, een groep demonstranten met het oranje-blanje-bleu manifesteerde. De ‘volksnationalistische’ Voorpost meldde trots op zijn website dat zij de Prinsenvlag in Den Haag had laten wapperen.

Nou heeft de organisatie van een betoging niet altijd in de hand wie er allemaal meelopen, maar dat Wilders daarover vragen kon krijgen lag voor de hand. Toen D66-fractieleider Alexander Pechtold hem er dinsdag, tijdens de Algemene Beschouwingen, op aansprak gaf hij echter geen enkele vorm van een antwoord, maar stelde alleen maar vast dat Pechtold een ‘zielig, miezerig en hypocriet mannetje’ was. Binnen zijn eigen geledingen had hij kennelijk nog niet zijn vier fractieleden ontdekt, die de volgende dag pontificaal met hun Prinsenvlaggetjes in NRC Handelsblad (scroll naar 16.00) stonden.

- advertentie -

De discussie over de ‘NSB-vlag’ begon twee jaar geleden, toen twee PVV-Kamerleden het oranje-blanje-bleu achter het raam van hun fractiekamer aan het Binnenhof hadden hangen. Zeker een partij-ideoloog als Martin Bosma kan het toen onmogelijk zijn ontgaan dat de Prinsenvlag niet van NSB-smetten vrij is. Als volksvertegenwoordigers zich tooien met een dergelijk symbool, dan maken ze duidelijk zich daarmee te identificeren.

Rood-wit-blauw sinds 1937

De 'Prince Vlag, Oranje Boven' werd besproken in een boek uit 1784, toen Patriotten en Oranjegezinden fel tegenover elkaar stonden.

De ‘Prince Vlag, Oranje Boven’ werd besproken in een boek uit 1784, toen Patriotten en Oranjegezinden fel tegenover elkaar stonden.

De officiële rood-wit-blauwe Nederlandse vlag dateert officieel overigens pas van 19 februari 1937 (Dossier Voortschrijdende inzichten). Koningin Wilhelmina tekende toen, op haar vakantieadres in Zell am See, het Koninklijk Besluit dat bestond uit één regel:

‘De kleuren van de vlag van het Koninkrijk der Nederlanden zijn rood, wit en blauw’.

De koningin had haast, memoreert ‘Voortschrijdende inzichten’, want de kleur van de vlag was in discussie. NSB-leider Mussert wilde van het rood af.

Zo zei Mussert: ‘Rood is de kleur van de opstand, rood is de kleur van het bloed; rood is de kleur voor de aanduiding van gevaar. Waarlijk het rood in onze vlag is een noodsein. De huidige toestand wordt er door gekenschetst. Ieder onzer ziet echter met verlangen den tijd tegemoet, dat deze rode kleur, met toestemming van ons Vorstenhuis, veranderd zal kunnen worden in Oranje, dat dan boven het zwart tezamen daarmede het kenteken zal zijn, dat Nederland is herboren en dat het gevaar voor den ondergang van ons volk is afgewend. Daarvoor strijdt de NSB!’

Tot dan toe lag de kleur van de nationale vlag niet vast. Op een schilderij van de inname van Den Briel in 1572 (wel uit de achttiende eeuw) is duidelijk een rood-wit-blauwe vlag te zien, maar ook Zeeuwse schepen zouden er toen mee getooid zijn geweest. Het oranje in de vlag, een kennelijke verwijzing naar het vorstendom Orange in Frankrijk, waar het Oranje-vorstenhuis zijn oorsprong heeft, werd een uiting van de aanhankelijkheid aan de stadhouders, en het verdween weer in de stadhouderloze tijdperken. Tijdens de Bataafse Republiek (1795-1806) wapperde het rood-wit-blauw weer, (in de daarop volgende Franse tijd opnieuw, maar verticaal) en (de latere koning) Willem I werd in 1813 weer met veel oranje vlaggen binnengehaald.

Maar de nationale vlag bleef rood-wit-blauw. Wel meldde de Amsterdamsche Courant van 24 november 1813 het eerste gebruik van de oranje wimpel:

De Hollandsche Vlag, met Orange Cravatte versierd, is uit den Toren van hetzelfde Paleis uitgestoken’.

~ André Horlings

Boek: De NSB. Ontstaan en opkomst van de nationaal-socialistsiche beweging 1931-1935

Daar is hij weer - Timur Vermes
Daar is hij weer - Timur VermesTimur Vermes…
Banquet de Maires 1900 - Auteur onbekend (via…

- advertentie-


Historiek heeft een gratis mobiele app



Geschiedenis zoeken


Gerelateerde uitgaven:



André Horlings

About André Horlings

view all posts

André Horlings is journalist en van 'vlak na de oorlog' (1945), wat mogelijk zijn interesse verklaart in o.m. geschiedenis en de Tweede Wereldoorlog. Schreef o.m. boek Arnhem Spookstad, over de evacuatie van Arnhem in september 1944 en verzorgde de (eind)redactie voor De verzwegen deportatie over het Duitse dwangarbeiderskamp Rees (1944-1945), dat 'erger was dan andere erge kampen'. Verzorgde in 2011 twee uitvoerig gedocumenteerde verhalen: Bruidegom achter prikkeldraad, over de krijgsgevangenkampen voor officieren in Stanislau en Neubrandenburg (1942-1945) en Het drama van de SS Pavon, over ruim 1400 Nederlandse soldaten die kort na het begin van de oorlog op een schip bij Duinkerken door de Duitsers werden gebombardeerd: 50 doden. Sinds begin 2012 medewerker van Historiek.net; leverancier van gevarieerde artikelen over heden en verleden; actueel, informatief of historisch (zie hierna). Bladert graag in Google Books. Zie ook archief sinds 1995.



Download onze gratis app voor smartphone en tablet!

Historiek heeft een mobiele app, zowel beschikbaar voor Android als voor iPhone en iPad. Via de geschiedenis-app blijft u altijd op de hoogte van onze laatste berichten. Ook boekbesprekingen, blogs en onze historische achtergrondverhalen zijn via de app te lezen. Alle berichten die online staan, staan ook in de app. De geschiedenis-app wordt voortdurend uitgebreid en is natuurlijk helemaal gratis. Geschiedenis in de broekzak!

Download de app via de volgende links: