Week van de koloniale geschiedenis

‘Een pgoleet met agistocgatische alluges’

Nederlanders nemen niet snel een blad voor de mond: we kennen een lange traditie van mopperen en klagen. In vergeten archiefmappen hebben de grieven zich eeuwenlang opgestapeld; je vindt er bijvoorbeeld klachten over helse grammofoonconcerten, onbedekte museale geslachtsdelen en onhoffelijke agenten. Veel van deze brieven schetsen onbedoeld een vermakelijk tijdsbeeld. Historisch letterkundige Annemieke Houben diept voor Historiek elke week een historische klacht op.

Deze aflevering: ‘een pgoleet met agistocgatische alluges’

‘Deftige spgaak’

In 1941 werden de bestaande omroepen door de bezetter opgeheven. Alle radio-uitzendingen werden voortaan verzorgd door de Nederlandsche Omroep, die werd bestuurd door NSB-ers en nazi’s. Toch werkte veel personeel van de oude omroepen mee aan de nieuwe zender. Zo ook oud-Varaman Gerrit Brandjes, die volgens de schrijvers van onderstaande brief zijn programma’s presenteerde met een opvallende geaffecteerdheid. Probeerde hij zijn Vara-achtergrond te verdoezelen?

Aan de Nederlandsche Omroep te Hilversum

19 augustus 1942

Even een kogt pgaatje met dien omgoepeg, die zoo keugig spgeekt. Bij de Vaga heeft hij het geleegd en hij luistegt naag de naam Bgantjes (naag men ons vegtelde.)

Mijnheeg de omroepeg: U maakt nog niet veel vogderingen met uw geaffecteegd ‘eggetje’, want u spgeekt eg van de 10 nog maag steeds +/- 4 als g uit. En ’t is nog altijd eggeg goed te hoogen, dat ’t maag aangeleegd is. Als onze ggoote bgoeg u hoogt, zegt hij altijd: ‘Daag is die pgoleet weeg, die agistocgatische alluges heeft. Als die kerel hegsens had, moest hij weten, dat een affectie-eggetje digekt opvalt. In het milieu deg jeugdjagen wogdt de spgaak definitief vastgelegd en daagaan kan men lateg niets vegandegen, zondeg zich bloot te geven.’ – Maag die bgoeg van ons heeft geen zin voog humog. Wij vinden het altijd om te giegen, als u zoo deftig-langzaam en vgeeselijk gewichtig zegt: ‘Dames en Heegen, (-Pauze-) Eg volgt een con-cegt (-Pauze) waagaan medewegken… enz. Wij moeten eg altijd weeg opnieuw om bgullen. Maag wegkelijk: U moet de eggetjes aan ’t begin en in ’t midden van een woogd niet verwaaglozen. En ook de eggetjes nà een g. Pgobeeg maag veel te zeggen: ‘ggoote ggauwe ggutten’. Maag die laatste oefening zult u wel nooit kunnen leegen, vgeezen wij.

Wij hopen ovegigens, dat niemand bij de omgoep deze kaagt leest, want dan zou het wat lastig voog u wogden met die deftige spgaak. Men zou op de eggetjes gaan letten en misschien veglangen, dat u ‘gewoon en natuuglijk’ pgaat. En dat zou jammeg zijn, want op één deftige omgoeper hebben wij toch zekeg gecht. Wij zullen met plezieg vegdeg naag u luisteren en U, zoo noodig, nog wel eens schgijven.

Ggoeten van een paag Luistegvinkjes

Bron: NIOD

Meer historische klaagbrieven
Boek van Annemieke Houben: De mooiste liefdesverklaringen van de middeleeuwen tot nu

Bekijk ook onze uitgebreide onderwerpenlijst of het personenregister

1001 vrouwen in de 20ste eeuw - Els Kloek Napoleon - De man achter de mythe (Adam Zamoyski) De rechtvaardigen - Hoe een Nederlandse consul duizenden Joden redde (Jan Brokken) Reconquista - Miquel Bulnes Leonardo da Vinci - Sprekende gezichten De bokser - 
Het leven van Max Moszkowicz (Biografie) 80 jaar oorlog - Gijs van der Ham / NTR Het goede leven - Annegreet van Bergen Hitlers Derde Rijk in 100 voorwerpen - Roger Moorhouse De Zonnekoning - Glorie en schaduw van Lodewijk XIV (Johan Op de Beeck)
Gelijk naar geschiedenisboeken over: