Iemand om de tuin leiden – Herkomst

Iemand om de tuin leide
Iemand om de tuin leiden (CC0 - Pixabay - Skitterphoto)

Wanneer je iemand om de tuin leidt, neem je iemand in het ootje of bij de neus. Kortom: je bedot hem of haar en zorgt ervoor dat iemand er niet achter komt hoe iets werkelijk zit. Waar komt deze uitdrukking vandaan?

Volgens de bekende Nederlandse taalkundige F.A. Stoett heeft de ‘tuin’ in deze uitdrukking nog de oorspronkelijke betekenis van omheining, zoals die vroeger vaak om een tuin (destijds vaak ‘hof’ genoemd) werd aangelegd. Wie om de tuin werd geleid, had dus geen toegang tot de eigenlijke hof. De uitdrukking komt in ons taalgebied al zeker sinds de zeventiende eeuw voor. Stoett wijst in zijn Nederlandsche spreekwoorden, spreekwijzen, uitdrukkingen en gezegden (1923-25) bijvoorbeeld op onderstaande tekst van P.C. Hooft:

Want die met schijn van deucht het vollick soeckt te paeijen
Met schoon beloften loos, en om den tuin te leijen,
Geniet een corte tijt tot dat het werd’ verbreijt,
De wanckelbare vrucht van zijn scherpsinnicheit

Het Spaans kent een vergelijkbare uitdrukking: llevarse al huerto (‘om de moestuin leiden’).

Handig: Historische uitdrukkingen, spreekwoorden en scheldwoorden
Ook interessant: De tuin van Getsemane – Jezus in doodsangst
Boekenrubriek: Taalgeschiedenis

Bekijk meer over:

Taalgeschiedenis

Nooit uitgelezen...

Historiek is uw online geschiedenismagazine. Ons archief bevat duizenden artikelen. Bekijk hier onze alfabetische onderwerplijst en blijf lezen. Of bekijk onze tips op de voorpagina.

Meer informatie of samenwerken? Klik dan hier. Heeft u zelf een artikel dat u wilt publiceren, mail ons dan. Informatie voor uitgevers is hier te vinden.

Honderden auteurs publiceerden al op Historiek. Bekijk hier wie

Doorzoek ons archief: