De valse Mozes
Een leugenachtige Jood beweerde dat hij Mozes was. Hij zei dat hij vanuit de hemelen was gezonden om de Joden die op het eiland woonden, via…
Herman Vanstiphout (1941-2019)
De onlangs overleden Groningse geleerde Herman Vanstiphout deed zijn best de kloof tussen wetenschap en publiek te overbruggen.…
Mensenoffers bij Feniciërs en Karthagers
In het jaar 310 v.Chr. belegerde Agathokles, de alleenheerser van Syracuse, Karthago. De bevolking van de stad begreep al snel dat ze goddelijke steun nodig had…
Synode van Arles (314) en het donatisme
Tijdens het concilie van Arles van 313 probeerde men onder meer een oplossing te vinden voor het conflict tussen de Katholieke Kerk en het donatisme, een…
Sint-Gereon van Keulen
Een van de romaanse kerken van Keulen is gewijd aan de heilige Gereon, een van de soldaten van het zogenaamde Thebaanse Legioen. Die eenheid zou zich…
Wilhelm von Humboldt (1767-1835) en de Humboldtuniversiteit in Berlijn
De taalkundige Wilhelm von Humboldt (1767-1835) hernieuwde het Pruisische onderwijs grondig. Zijn ambtstermijn viel samen met de “Revolution von oben”, het hervormingsprogramma dat de koning had…
De taalgrens in België ontstond in de Romeinse tijd
Versterkingen langs de Chaussée Brunehaut waren niet alleen een grens tussen löss en zand, tussen welvarende graanvilla’s en keuterboeren, maar ook tussen Latijn en Frankisch. De…
Pytheas van Marseille – Griekse ontdekkingsreiziger
Pytheas van Marseille, Griekse ontdekkingsreiziger die rond 325 v.Chr. in het werk 'De Oceaan' over zijn reizen zou hebben gepubliceerd.…
Romeinse kamelen en moeilijkheden voor vertalers
Links de Romeinse keizer Trajanus (r.98-117), rechts een klungelige afbeelding van een kameel. Voor zover ik weet is deze munt, geslagen in het jaar 116 n.Chr.,…
De eeuw van Gisèle
Zelf presenteerde kunstenares Gisèle van Waterschoot van der Gracht haar leven met succes als een sprookje. Maar hoe zag de werkelijkheid achter de fraaie façade eruit?…
Edward Gibbon en de populariteit van zijn ‘Decline and Fall’
Net als de archeoloog Johann Winckelmann, was de Britse historicus Edward Gibbon (1737-1794) in staat de oudheidkunde te vernieuwen doordat hij een betrekkelijke buitenstaander was.…
De mantelspeld van Wijnaldum
De mantelspeld (fibula) van Wijnaldum dateert uit de vroege zevende eeuw. Het voorwerp, zo groot als een hand, is in 1953 min of meer bij toeval…
Groot Romeins goudstuk gevonden in Noord-Duitsland
Het iconografische programma van deze munt is vrij standaard – maar het gewicht is dat niet. Hij weegt negen gram, terwijl een goudstuk normaal gesproken 4½…
Radbod (?-719) – Koning in twee werelden
Radbod heerste rond 700 na Christus over een groot kustgebied van Vlaanden, Holland, Friesland, Groningen en Oost-Friesland tot aan Bremen.…
Daniël Wolf: miljonair, wapenhandelaar en mecenas
Daniël Wolf was als zakenman omstreden. Zijn handel in spoorbielzen was zó succesvol dat zijn concurrenten hem beschuldigden van alles wat lelijk was. Er kwamen Kamervragen,…
Het einde van de Romeinse Republiek
Nadat Julius Caesar in Alesia Vercingetorix versloeg, strekte de Romeinse Republiek zich voortaan uit vanaf de Eufraat in het oosten naar de Atlantische Oceaan in het…
De Cuijkse affaire
"De gemeente Cuijk creëert een vals dilemma. We financieren de wetenschap omdat zij maatschappelijk relevant is. Mij maak je niet wijs dat de gemeente dat niet…
Theo Verhoeven en de ontdekking van de Floresmens
Theo Verhoeven (1907-1990) werd in 2003 postuum wereldberoemd door de ontdekking van de Floresmens, de uitgestorven minimens van het Indonesische eiland Flores.…