Stadsrechten – Betekenis en geschiedenis
Vanaf de Middeleeuwen kregen verschillende plaatsen in het huidige Nederland stadsrechten. Deze werden verleend door de landsheren. Dat kon bijvoorbeeld gaan om graven, hertogen en bisschoppen.…
De zeven hoofdzonden en de zeven deugden
Binnen de Rooms-Katholieke Kerk kent men het begrip ‘Zeven Hoofdzonden’. Daarnaast zijn er Zeven Deugden (vier kardinale en drie goddelijke).…
Walhalla – De hemel als ‘zaal voor de gevallenen’
Walhalla is afkomstig uit de Noordse mythologie en betekent letterlijk ‘zaal van de gevallenen’. Het Walhalla staat bekend als een mythologische hemel.…
Pelayo en het koninkrijk Asturië – Begin van de Reconquista
Geschiedenis van het Koninkrijk Asturië, in 718 gesticht door Visigotische edelen onder leiding van Don Pelayo.…
De Slag bij Vlaardingen (1018) – Dirk III verslaat het leger van keizer Hendrik II
Op 29 juli 1018 behaalde graaf Dirk III van Holland een onverwachte overwinning op het keizerlijke leger van Hendrik II. De Slag bij Vlaardingen werd een…
Silvius Brabo en de reus Druon Antigoon
Het personage Silvius Brabo is een bekend Brabants folklorefiguur. Brabo was een mythische Romeinse militair, die de reus Druon Antigoon ombracht. Daarna hakte hij de hand…
‘Aan de schandpaal!’
Tijdens middeleeuwse markten en braderieën zijn ze nog geregeld te zien: schandpalen. De schandpaal werd vroeger gebruikt om misdadigers te kijk te stellen. Wie vandaag de…
Averroës – Spaans-Berberse filosoof
Samen met Aboe Al-Farabi (ca.870-950), Avicenna (ca.980-1037) en Al-Ghazali (1058-1111) valt de Spaans-Berberse filosoof, jurist, medicus en astronoom Averroës (1126-1198) in de categorie ‘grootste Oosterse filosofen…
De Vauderie d’Arras, een beruchte heksenverbranding in Atrecht (1460)
Op 6 mei 1460 vond in de stad Atrecht in de Bourgondische Nederlanden (Tegenwoordig kennen we Atrecht als Arras in Noord-Frankrijk) een gruwelijke executie plaats van…
Keurvorsten in het Heilige Roomse Rijk
Een keurvorst is een term die je veel tegenkomt in geschiedenisboeken, met name als het over de Late Middeleeuwen en de vroegmoderne tijd gaat. Wat was…
Gouden Bul (1356)
De Gouden Bul is een bekend document uit de Middeleeuwen, uitgevaardigd door keizer Karel IV (1316-1378). Het document bestond uit eenendertig hoofdstukken, waarvan de eerste 23…
Rederijkers – Literaire kunstenaars uit de late Middeleeuwen
Een rederijker was een lid van een literaire vereniging, een zogenaamde rederijkerskamer, waarin in de late middeleeuwen en de renaissance gezamenlijke poëzie, toneel en retoriek werden…
Ancien régime – Betekenis en kenmerken
Onder ‘ancien régime’ wordt de maatschappijstructuur verstaan die in de westerse wereld dominant was tot de achttiende eeuw. Westerse maatschappijen in Europa kenmerkten zich door een…
Privileges (Historisch begrip)
Een privilege is een bekende historische term uit de tijd van de Middeleeuwen. De term wordt nog steeds gebruikt om ‘voorrechten’ van een bepaalde groep aan…
Schat uit tijd ‘koning Bluetooth’ gevonden
In het noorden van Duitsland, op het eiland Rügen, hebben archeologen een zilverschat uit de tijd van de Deense koning Harald Blauwtand (ca. 930-985) opgegraven. In…
Rurik – Legendarische grondlegger van het Kievse Rijk
De halflegendarische Vikingvorst Rurik neemt een bijzondere plek in de Russische geschiedenis in. Rond 862 zou hij in Novgorod de dynastie der Rurikiden of Ruriken hebben…
De Hanze (ca. 1350-1450) – Handelsverbond uit de Middeleeuwen
De Hanze was een officieus handelsverbond uit de late Middeleeuwen. Aanvankelijk gesloten tussen kooplieden en vanaf 1356 tussen verscheidene steden in Noordwest-Europa. De afspraken die handelaren…
Thomas a Kempis (ca.1380-1471) – ‘De navolging van Christus’
De middeleeuwse theoloog Thomas a Kempis (ca.1380-1471), ook wel Thomas van Kempen of Thomas Hemerken genoemd, was een mystiek schrijver. Hij is vooral bekend geworden vanwege…